Johannes: BAM’er met ervaring en visie

Acht jaar woonde Johannes* met zijn gezin in Noord-Afrika waar ze een sportbedrijf begonnen. Ze kozen ervoor om naar een plaats te gaan waar nog geen kerk was, met als doelstelling om hier een kerk te starten. Dit gebeurde. Johannes is intussen met zijn gezin terug in Nederland, startte hier opnieuw een BAM bedrijf (houtconstructie) en wil daarnaast anderen ondersteunen en begeleiden die in het buitenland vanuit het BAM-gedachtegoed missionair aan de slag willen.

   Johannes is ondernemer in hart en nieren. Zijn vrouw Esther had Arabisch gestudeerd en bij hen groeide het verlangen om God’s liefde op plekken te brengen waar mensen niet bekend zijn met het evangelie. Het werd een Noord-Afrikaans land en het was voor hen vanzelfsprekend om bedrijf en missie te integreren op een plek waar geen kerk aanwezig was.

Sportbedrijf

Ze kozen voor het starten van een fitness. Dit zou hen op een natuurlijke wijze in contact brengen met lokale mensen. “We hebben inderdaad vrijwel alleen maar lokale klanten gehad, slechts één vrouw die uit het buitenland kwam,” vertelt Johannes. Ook besloten ze om met een internationaal bekend sportbedrijf in zee te gaan, die een franchise-concept hanteren. Johannes: “Dit is een bestaand en internationaal succesvol concept met 14 duizend vestigingen wereldwijd. Dit bedrijf heeft hun marketing goed op orde en het was bovendien relatief goedkoop om te starten.”

Kerk 

Tijdens de sport-sessies werden relaties opgebouwd. “Het opbouwen van een lokaal netwerk, ook met andere lokale ondernemers, is sowieso belangrijk. Ook voor de bedrijfsvoering,” weet Johannes uit ervaring. Die contacten hielpen bijvoorbeeld bij het vinden van een nieuwe bedrijfslocatie. De contacten werden buiten bedrijfsuren verdiept en levens gedeeld. Ook kwamen op een dag twee plaatselijke mannen naar de sportschool, die niet alleen over fitness wilden praten. Het bleken christenen te zijn, die het verlangen deelden om een kerk te stichten. Het leek of God hen bij elkaar bracht. Daarnaast adverteerden Johannes en Esther op social media over een bijbelstudie middels een gerichte zoekactie in de regio. Ook dit leverde contacten op van mensen die interesse hadden. Dat laatste deden ze overigens los van het bedrijf. Zo ontstond gaandeweg een gemeenschap van geïnteresseerden van ruim twintig mensen, waar intussen een plaatselijke voorganger leiding aan geeft.

Kerk met BAM-visie

“Het BAM-gedachtegoed omarmen zij ook,” vertelt Johannes. Zo heeft een van hen in Nederland drie weken stage gelopen bij een kaasboer, omdat hij visie heeft om kaas distributeur te worden van christenen die op de markt kaas verkopen. “Business maakt het voor de lokale kerk gemakkelijker uit te reiken,” licht Johannes toe. “Bovendien maakt het hen minder afhankelijk van buitenlandse donaties. We willen geen afhankelijkheid creëren.” Wel ondersteunt Johannes de kerkleiding door maandelijks contact te hebben en er twee tot drie keer per jaar naartoe te gaan. Intussen leven er veel meer ideeën, zoals het opzetten van een fastfoodketen in Noord-Afrika.

Terug in Nederland

Het is intussen twee jaar geleden dat het gezin besloot om terug te gaan. Het was corona, met plaatselijk zeer strenge regels die het voor het sportbedrijf vrijwel onmogelijk maakte en bovendien was de doelstelling behaald: een plaatselijke kerk was gesticht. Gedurende zijn jaren in het buitenland ontmoette Johannes Henk Baarssen (pseudoniem), eveneens een ervaren BAM-ondernemer. Deze had een stroopwafelfabriek gehad in Azië. Terug in Nederland besloten ze om samen te werken. Het klikt tussen de twee. “Wij zijn een goede match,” vertelt Johannes. “Ik ga snel, soms te snel. Ik ben visionair en creatief. Henk is bedachtzamer, heeft meer oog voor detail en administratie. We vullen elkaar goed aan.”

Anderen ondersteunen richting BAM in het buitenland

Vanuit hun beider visie om met name in zogenaamde ‘gesloten’ landen God’s liefde te delen, en hun ervaring hoe een bedrijf daar een mooie manier voor is, besloten ze 4DWorkers op te richten met als doel anderen aan te moedigen en te ondersteunen bij emigratie en het opstarten van een BAM-bedrijf. “Een bedrijf is ook een mooie manier om daadwerkelijk mee te bouwen aan de ontwikkeling van een land,” voegt Johannes toe. Ze richten zich daarbij overigens niet uitsluitend op mensen met ondernemerskwaliteiten, maar ook anderen. Immers, bij BAM-bedrijven zijn vele talenten nodig. Inmiddels zijn drie mensen begeleid, waarvan een van hen een bedrijf is begonnen op een Arabisch schiereiland.

Samenwerking organisaties

Johannes benadrukt het belang van samenwerking. Als het enigszins kan, ook met missionaire organisaties. Dat hadden zijzelf ook gedaan. “Onze organisatie was flexibel en paste goed bij ons. Je moet als ondernemer niet alles alleen willen doen en een organisatie kan je een ondersteunend netwerk bieden, maar bij sommige zendingsorganisaties kan het lastig zijn,” vervolgt Johannes. “Sommige zendingsorganisaties begrijpen BAM niet, en zien bijvoorbeeld het genereren van inkomsten als belangenverstrengeling. Maar als bedrijfseigenaar moet je ook zakelijk kunnen kijken, want als het bedrijf goed loopt, kun je beter aandacht geven aan de missie.”

Samenwerking ondernemers

Daarnaast hoopt Johannes op een groeiende samenwerking met Nederlandse ondernemers. Om bijvoorbeeld goede BAM-franchise concepten te ontwikkelen, zoals zijn positieve ervaring met het sportbedrijf. Of om vanuit bestaande bedrijven BAM-bedrijven te starten. In het buitenland – daar ligt zijn hart – maar ook in Nederland.

BAM-bedrijf in Nederland

Johannes en Henk zijn naast 4DWorkers ook een houtconstructie-bedrijf gestart. Zij bouwen scheepjachten die ook als woonboot kunnen dienen. Daarmee hopen ze bij te dragen aan het oplossen van de woningnood. Het eerste prototype is bijna klaar. Het bouwbedrijf geeft hen daarnaast de mogelijkheid om mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt in dienst te nemen. Met name migranten uit islamitische landen, waar ze ervaring en affiniteit mee hebben.

                      

 

De houseboats die het hout constructiebedrijf bouwt

 

BAM Congres 2023

Johannes en Henk zullen een workshop verzorgen op vrijdag 10 november op het BAM Congres. Naast een uitwisseling over bestaande of nog-te-bedenken franchise-concepten die aansluiten bij missionaire BAM doelstellingen in buiten- en binnenland, zullen ze met je delen hoe ze jou kunnen ondersteunen bij jouw BAM-visie middels 4DWorkers.

Neem de tijd om hen te ontmoeten, en deel jouw visie en ideeën met hen!

 

*Johannes is een pseudoniem.

 

 Verkoopsite > www.houseboat2enjoy.nl

www.4DWorkers.nl

Blijf op de hoogte van Business as Mission Nederland en meld je aan voor de BAM-update >>

Podcast met leeromgeving, coaching en retreats

De tweewekelijkse BAM podcast is 28 juni gelanceerd en wordt gehost door Gea Gort met als co-host Bill Job, een ervaren BAM-ondernemer die het afgelopen jaar sprak op het BAM Congres. Gea Gort: “Bill raakte harten, inclusief de mijne. Het intrigeerde me: is dit een optimistische, avontuurlijke Amerikaan of zit er meer achter? Wat is zijn Gods- en wereldbeeld? Zijn de bijzondere ervaringen op de werkvloer ook in een westerse setting mogelijk? Deze vragen bespreken we ondermeer met gasten in de podcast, maar hebben we ook verder uitgewerkt in een online cursus.”

‘A Transformational BAM-Journey’

Bill vertelde op het Congres wat hij als BAM-ondernemer tijdens zijn dertig jaar in China af moest leren en wat veranderde in zijn Gods- en wereldbeeld. Hij leerde diepgaand om in partnerschap met God de bedrijven vorm te geven, en werd spiritueel en professioneel vruchtbaar. Hij deelde verassende inzichten. In de eerste podcast ‘A Transformational BAM-journey’ alvast een tipje van de sluier.

BAM Moves: online leeromgeving 
In de podcast wordt verder verwezen naar BAM Moves, een hybride leeromgeving. De eerste online cursus A Fruitful Learning Adventure  – met veel audio en video materiaal – is inmiddels beschikbaar op de site van BAM Moves. Daarin gaat Bill dieper in op de materie, terwijl Gea het aanvult vanuit haar kennis, ervaring en research.

Retreat

In kleine settings zijn inmiddels twee retreats georganiseerd. De derde staat gepland op 12 en 13 november 2023. De focus voor de komende retreat is om met leidinggevende teams van bedrijven de diepte in te gaan om de partnerschap met de Here God te verdiepen, zowel geestelijk alsook professioneel. Het is mogelijk voor de teams om daarna coachend begeleid te worden.

Spin-off van BAM 

BAM Moves is een spin-off van het BAM Congres. Het initiatief is verbonden met BAM Nederland en met BAM Global, maar ook interdependent daarvan, zoals wereldwijd diverse initiatieven vanuit de BAM-beweging voortkomen

Podcast: Je kunt de podcast vinden in je favoriete podcast app –  zoek en volg Kingdom Keys for Business, Life & Work. Ook beschikbaar op de site van BAM Moves >>

Cursus: De eerste cursus is beschikbaar voor diverse prijzen. De normale is €50. Als je de cursus aan anderen cadeau wilt geven, kan dat voor de weggeefprijs van €5 euro. Maak daar ook gebruik van als je geen budget hebt >  A Fruitful Learning Adventure >>

BAM Moves >>

 

Blijf op de hoogte van Business as Mission Nederland en meld je aan voor de BAM-update >>

Landcent bestrijdt malaria

Arun Prabhu Stanley vertelt in deze podcast (Engelstalig) hoe hij zich door God geleid voelde om Landcent te starten, een ​​bedrijf dat zich toelegt op het bestrijden van aan armoede gerelateerde ziekten zoals malaria. Zij zetten daarbij in op duurzame en paradigma verschuivende innovaties op basis van natuurlijke kruiden en planten. In 2008 ontwikkelden hij samen met een vriend hun allereerste malarianet. Intussen werken ze samen met wereldwijd gerenommeerde laboratoria en is het Europese kantoor van Landcent gevestigd in Schiphol-Rijk.

Arun pitchte Landcent op het congres van 2019. Het resulteerde in eerste instantie in strategisch advies en meedenken van mensen uit het BAM netwerk (zoals ook andere pitchers vertelden in de vorige update). Echter de afgelopen tijd heeft met name MissionInvest  5 miljoen aan investeringen gerealiseerd voor Landcent, mede dankzij de inzet van Wim Hasselman.

In de podcast hoor je ondermeer ook wat BAM voor Arun betekent >>

 

Voor opnames op het kantoor bij Landcent, februari 2023

Lees meer over Arun en Landcent en je kunt ook op diverse manieren steunen, bezoek www.landcent.nl/podcast.

De podcast wordt gehost door Gea Gort en BAM-ondernemer Bill Job. De podcast verwijst voor verdieping naar het platform BAM Moves, met een leeromgeving, coaching en retraites. 

 

Blijf op de hoogte van Business as Mission Nederland en meld je aan voor de BAM-update >>

BAM in het buitenland

De werkgroep BAM & Buitenland organiseert een paar keer per jaar een RondeTafel gesprek met leiders van zendings- en ontwikkelingsorganisaties, en nodigt ervaren BAM-ondernemers daarbij uit. Dit keer leidde BAM’er Hans Hamoen op een prikkelende manier de gesprekken in. Thema’s waren: 1. BAM door lokale ondernemers, 2. het belang van het ontwikkelen van lokale netwerken en 3. lokale trainingsmogelijkheden. Verschillende BAM-gerelateerde trainingsmogelijkheden waarmee gewerkt werd, kwamen aan bod – hieronder gedocumenteerd.

Lokale netwerken

BAM-ondernemer Hans Hamoen was gevraagd door de werkgroep BAM & Buitenland om korte inleidingen te geven. Hans deelde iets over zijn ervaringen, ondermeer hoe keer op keer lokale netwerken enorm vruchtbaar blijken te zijn, juist ook in crisis situaties zoals in de Oekraïne. Netwerken van kerken en organisaties, maar ook van ondernemers. ‘Ook het kennen van niet-christelijke ondernemers,’ benadrukten ondernemers Henk Baarssen en Johannes (pseudoniem) die beiden bedrijven hebben gehad in islamitische landen. Het gesprek prikkelde om buiten de eigen kaders te denken.

     

Lokale trainingsmogelijkheden
Het uitwisselen van lokale trainingsmogelijkheden was zinnig. Jonathan Fokker vertelde over hun visuele trainingsmodel, Hans over de haalbaarheid onderzoeken die WorldPartners doet i.s.m. studenten uit Wageningen. Verder deelden Henk en Johannes over hun initiatief 4Dworkers voor potentiële ondernemers die in gesloten landen aan de slag willen. Edward de Kam (YfC Europa, Midden-Oosten en Afrika) vertelde over hun samenwerking met Itzinya. Daarnaast kwam ook Sinapsis ter sprake en natuurlijk Interserve. Hieronder op een rijtje evenals op deze pagina >>

 

BAM gerelateerde trainingsmogelijkheden: 
Pioneer Business Planting (All Nations) online met 40 eenvoudige animatie videos over hoe evangelisten en kerkplanters een Kingdom business kunnen starten en dit kunnen combineren met discipelschap.
4DWorkers traint en begeleidt mensen in Nederland met ondernemers potentie om in het buitenland te gaan ondernemen, met name in gesloten landen.
Interserve ondersteunt BAM-ondernemers die in Azië of Arabische Wereld een BAM-bedrijf willen opzetten met kennis over de lokale cultuur, kerk, netwerk en missionaire betrokkenheid.
Sinapis is een (BAM) business training van circa zes maanden van en voor locals (ook i.s.m. kerken) vanuit de visie geestelijk, sociaal en economisch gebieden op te bouwen middels serieuze bedrijven. Begonnen door Courtney Rountree in Kenya, met inmiddels een wereldwijd netwerk.
Itzinya Internationaal; een 3 tot 6 maanden durende training in neutrale taal, ondermeer actief in Nigeria en Europa. Itzinya Nederland geeft cursussen in Nederland aan migranten met ondernemers-ambitie.

 

Wil je op de hoogte blijven? Meld je aan voor de BAM-updates >> 

Interesse in deelname aan een dergelijke RondeTafel? Mail info@businessasmission.nl

Of vraag info aan een van de werkgroepleden: Balt Leenman of Gea Gort of Bas de Heede (pseudoniem)

Business ‘beyond our comfort zone’

Afrikaanse boeren toegang geven tot de wereldmarkt middels chilipepers. Opdat mensen in armoede een menswaardig bestaan krijgen. Dat is de reden waarom Jan Wolthers in 2017 Inclusive Trading startte. 

Jan vertelt hoe graag hij nu in Afrika komt, maar toen zijn vrouw Dimile in 1996 begon over dat continent was dat idee ‘beyond his comfort zone’. “Maar dan ga je ervoor bidden, je erin verdiepen en dan gebeurt er iets in je hoofd en hart,” vertelt Jan, hier op de foto met Dwason, directeur van een collega onderneming, waarmee ze samenwerken om de chili sector in Rwada te ontwikkelen. Jan vervolgt zijn verhaal: “Dan kom je er; dan ruik en proef je de armoede, ontmoet je de mensen en raak je bewogen.”

Vervolgens was het echtpaar jarenlang lokaal actief als zending- en ontwikkelingswerker bij NGO’s. “Maar als ondernemer heb je veel meer een constante intrinsieke drive om te verbeteren. Je voelt winst of verlies in je botten; je ligt er wakker van. Daardoor focus je op resultaat en waar je focus ligt daar ontstaat beweging.”

Aanpak Inclusive Trading

Inclusive Trading richt zich op het ontwikkelen van de chili-sector in de oostelijke provincie van Rwanda en heeft daarbij drie speerpunten 1. Import: door kwaliteit zaden beschikbaar te maken in Rwanda, 2. Input: door het training van lokale mensen, zodat een goed product geleverd wordt die voldoet aan internationale voedsel eisen. 3. Output: logistiek netwerk en toegang tot de wereldmarkt.

 

Zeven mensen staan in Nederland en Rwanda op de payroll. De insteek is eigenaarschap van Rwandezen en 32 vertegenwoordigers werken lokaal op provisie basis. Deze vertegenwoordigers hebben sinds 2017 drieduizend boeren bereikt, waarvan duizend zijn begonnen met het telen, en waarvan een paar honderd boeren per jaar 100 kilo produceren. “Het komende jaar hebben we 150.000 kilo aan gedroogde chilipepers. De pepers wegen licht en dat betekent 13 stuks 40 voet containers.”

Middels de chilipepers verwachten ze dit jaar winst te kunnen draaien. Voor de opstart zijn dan ook giften nodig geweest, om zelf te kunnen leven, maar ook om bijvoorbeeld een magazijn en droogkassen neer te kunnen zetten in Rwanda voor opslag van de pepers. “Elke keer was er voorziening,” vertelt Jan. “Ik praat daar niet graag over, want het klinkt zo welvaart-evangelie-achtig. Maar het was vaak bijzonder en wonderbaarlijk. Het gaf ook moed om door te gaan.”

Apparaten verhuren aan noodlijdende ondernemers

Inclusive trading heeft daarnaast nog een andere business opgezet: Equip Rwanda Ltd. Daar verhuren ze apparaten aan ondernemende mensen die niet bij banken voor leningen terecht kunnen omdat hun risicoprofiel te hoog is. Denk aan het verhuren van naaimachines, gemotoriseerde bakfietsen, ovens of maaimachines. Middels een huur/koop constructie betalen ondernemers de machines ter waarde van 1000 tot 10.000 euro af. Meer dan 160 mensen zijn op deze manier geholpen een onderneming te beginnen.

Terugkijkend: een goede voorbereiding

Vanuit Nederland ondersteunt en faciliteert Jan het geheel samen met Bart Brouwer, die zich met name op de financiële en juridische kant richt. Want de insteek is eigenaarschap van lokale mensen. Om de zes weken gaat hij twee weken naar Afrika. Zijn jarenlange ervaring op het continent toen hij werkzaam was bij NGO’s ervaart hij als een heel goede voorbereiding voor wat hij nu doet. Naast het leren kennen van de cultuur, het opbouwen van betrouwbare relaties in Rwanda, hielp hij ondermeer met het opzetten van vakscholen. Hij kijkt dan ook met dankbaarheid terug, ook al blijft hij duidelijk over de zwakke kanten van NGO’s: “Zij zijn activiteit gedreven. Dat betekent geld ophalen, het project uitvoeren en aantonen via het rapporteren dat je impact maakt. Je hebt een pot geld, die je probeert zo goed mogelijk te besteden. Maar dat maakt het lastiger om een intrinsieke drive te ontwikkelen om naar lange termijn continuïteit te streven.”

 

Vooruitkijkend: Gods Koninkrijk

“Wat ik doe, heeft alles met mijn geloof te maken. Het is mijn diepste motivatie,” reageert Jan op de vraag hoe God en geloof in dit alles een plek heeft. ‘Impliciet getuigen’ loopt door alles heen, over ‘expliciet getuigen’ heeft hij daarnaast nog wel het verlangen om de ondernemers die ze middels Equip apparatuur uitlenen via een coachingstraject te begeleiden over gezond ondernemerschap en dan ook vervolgens vanuit relatie over God te kunnen delen. “Maar dat zou een organisatie los van ons moeten doen voor klanten die meer business training willen, want wij hebben een zware assessment en dan gaan zaken op een ongezonde manier door elkaar lopen.”

“Er is zoveel mogelijk middels een business-aanpak om problemen in de wereld op te lossen,” vindt Jan. “Het begint met het investeren van tijd met God,” wil hij nog kwijt. “Hij geeft zegen en een ander perspectief op het leven.”

 

Meer over Inclusive Trading

“BAM has from the very beginning included the so-called Great Commission in its foundational values,” schrijft Mats Tunehag (chairman BAM Global) in dit artikel >>

Blijf op de hoogte van Business as Mission Nederland en meld je aan voor de BAM-update >>

Emmie van Halder; drijvende kracht achter Petit Paradis

“De sfeer trekt mensen,” vertelt Emmie van Halder over lunchroom Petit Paradis. “Tijdens lunchtijd zit het hier vol. Vanwege eenzaamheid komen sommigen hier elke dag, enkelen zijn er zelfs voor verhuisd!” In 2022 heeft deze lunchroom in een voormalig klooster vlakbij het hart van Den Haag haar deuren geopend. Emmie is een business-duizendpoot; ze heeft in haar leven al verschillende succesvolle bedrijven opgezet, is Impact Investeerder met een focus op Afrika en ook de drijvende kracht achter de lunchroom.

Kom zelf kijken op dinsdag 11 april, 2023 vanaf 17:00 tot 21:00 >>  

 

Voormalig klooster

De lunchroom is onderdeel van Stichting 488.  Deze huurt de 1200 m2 aan ruimtes van het klooster gelegen aan het Westeinde. Naast twee oudere monniken, is hier een leefgemeenschap gehuisvest, is er gebedswerk en boven de lunchroom opvang voor een twintigtal kwetsbare vrouwen. De winst van de lunchroom gaat naar dit werk.

                                            

Emmie is bestuurslid van Stichting 488 en denkt mee om het geheel en de lunchroom financieel gezond te laten draaien. Ze vertelt: “Vanwege de kleinschaligheid is het vooral in de winter nog lastig om winst te draaien, ’s zomers lukt dat beter vanwege meer ruimte dankzij het terras.” Voor het aanboren van nieuwe klandizie denken ze aan het promoten van ontbijten, catering voor omliggende bedrijven en verhuur van de ruimtes.

Impact Investeerder

Van jongs af aan was Emmie actief in het bedrijfsleven en zette een aantal succesvolle bedrijven op. Deze bedrijven hielpen ondermeer tech-bedrijven vanuit de VS om zich te vestigen in Europa. Later verschoof haar focus naar het introduceren van tech-bedrijven in Afrika. Vanuit die rol reisde ze heel Afrika door en werd bekend met de business uitdagingen, mogelijkheden en behoeften op dat continent. Vanuit persoonlijke passie initieerde en runde ze tussendoor nog een hotel in Zuid-Afrika. Dit alles legde haar geen windeieren. Nu is Emmie Impact Investeerder met een passie voor het Afrikaanse continent.

Batazia vertaal-app

Vanuit haar passie raakte ze ook als bestuurder betrokken bij de vertaal-app Batazia. Ze zorgde dat deze kon pitchen op het BAM Congres afgelopen november. Batazia ontwikkelt software, waarbij alle lokale taalgebieden in Afrika voorzien kunnen gaan worden van boeken en lesmateriaal in eigen taal. Dit is een doorbraak voor Afrika, waar 2500 lokale taalgebieden nu niet worden voorzien van lesstof. Batazia is een veelbelovende app, met name een aantal grote NGO’s zijn zeer geïnteresseerd. Op de site van ‘Waarde voor je geld’ kun je meer lezen, want Batazia zoekt nu werkkapitaal om door te kunnen ontwikkelen.

 

Stichting 488 >>

Vertaal-app Batazia zoekt werkkapitaal>>

Petit Paradis >>

Blijf op de hoogte van Business as Mission Nederland en meld je aan voor de BAM-update >>

 

Een zendeling met een BAM-geschiedenis

“Zakendoen en zending is goed mogelijk, maar het is belangrijk dat de zakelijke kant goed neergezet wordt, want anders blijft het ook kwakkelen met de missie,” weet Hans Hamoen vanuit ervaring. Evangelie verkondiging is wat hem motiveert: “In hart en nieren ben ik eigenlijk een zendeling.”  Zijn loopbaan als ‘pionier-bissionairy’ begon veertig jaar geleden, en hij vindt het bemoedigd te zien hoe de BAM beweging wereldwijd alsook in Nederland groeit.

 

Bijbelsmokkel met een bedrijf

Hans stond aan de wieg van dertig Business as Mission bedrijven, waarvan twintig rendabel bleken en nog altijd draaien: “De Heilige Geest geeft creativiteit en laat mogelijkheden zien.” Deze ondernemer pakt de mogelijkheden die hij ziet ook aan: precies veertig jaar geleden op 1 maart 1983 startte hij zijn eerste ‘business as mission’ bedrijf met het doel in samenwerking met Open Doors Bijbels te smokkelen naar de destijds gesloten landen achter het IJzeren Gordijn. De ruilhandel met communistische landen bleek mogelijkheden te bieden: “We ruilden goederen met die landen, we brachten bijvoorbeeld cacaopoeder en namen houten klapstoelen mee terug. In onze vrachtwagens van twintig ton, verstopten we twee ton lectuur en konden zodoende 2400 Bijbels per keer meenemen.” Het systeem werd verder ontwikkeld, waarbij een beperkt aantal mensen binnen het bedrijf deel waren van het ‘complot’. We hadden op een gegeven moment zeventig mensen in dienst, en brachten tussen 1983 en 1991 ruim een miljoen Bijbels naar gesloten landen, eerst de communistische en later ook naar landen o.a. Koeweit, Jemen en Ethiopië.

In die tijd zagen we veel wonderen. Aan de andere kant was het ook een tijd van groeien in het vertrouwen op God. Ten eerste vanwege de spanning of hun clandestiene activiteiten werden ontdekt, en Hans opgepakt zou worden. Daarnaast of de financiën rondkwamen. “In de ruilhandel is cashflow een constant probleem. We hadden altijd een tekort. Op vrijdag wisten we nooit hoe de rekeningen de volgende week betaald zouden moeten worden. Dan baden we, en dan was er weer geld op maandag. Het werd haast gewoon! Voor mijn secretaresse, die toen nog niet gelovig was, was het ongewoon. Jaren later vertelde ze me dat dit haar altijd hogelijk verbaasde en aan het denken zette.”

‘Vertrouwen ontwikkel je als je geen rooie cent hebt’

“Als je met Gods business bezig bent, mag je vertrouwen dat Hij voorziet,” is de ervaring van Hans. Hij promoot hier geen ‘welvaart evangelie’. In een adem door vertelt hij dat hij samen met zijn vrouw zeven jaar lang een dag per week verplicht vastten. Er was geen geld. “We hebben het toen niemand vertelt en mijn vrouw was creatief. Ze kocht lapjes stof op de markt en maakte jurkjes voor onze dochters. Mijn moeder had het wel in de gaten en bracht regelmatig een tas boodschappen. Mijn vrouw liep regelmatig met gaten in haar panty’s en dat vond ze verschrikkelijk, maar ze zegt ook dat het in geestelijk opzicht onze rijkste tijd was.” Hans vervolgt: “Zakenmensen vertrouwen op hun geld, maar als christen is het belangrijk om je afhankelijk van God te weten en op Hem te vertrouwen. Dat vertrouwen op God ontwikkel je vooral als je geen rooie cent hebt.”

Tweede bekering

In 1986 vroeg een vriend of Hans naar Haïti wilde komen, om hem te helpen een fabriek op te zetten. Ze wilden foto wissellijstjes gaan produceren om Haïtianen meer bestaansmogelijkheden te geven. Hans was niet happig; hij was al druk genoeg. Na aandringen, stemde hij toe om een kijkje te komen nemen. Bij aankomst op het vliegveld, was er net een coupe gepleegd op Baby Doc. De bevolking nam wraak op de gehate leden van de geheime politie. “Ik zag mensen elkaar met machetes te lijf gaan, hele slagpartijen waren gaande, lijken lagen langs de weg. Het was absurd.” herinnert Hans zich. “Ik hoorde toen een innerlijke stem ‘Waarom geef je deze mensen geen hoop?’ Die ervaring noem ik mijn tweede bekering.”

‘Waarom geef je deze mensen geen hoop?’

Sociale impact

Het bedrijf werd opgestart, en had mettertijd 450 man personeel. Hans: “We wilden sociaal impact hebben. We creëerden bijvoorbeeld een potje, zodat personeelsleden geld konden lenen om uniformen te kopen, want die uniformen hebben kinderen daar nodig om naar school te kunnen. We vonden het belangrijk dat kinderen naar school konden gaan. De ouders konden de lening over een periode van een jaar terugbetalen, en zo moedigden we eigen verantwoordelijkheid aan.”

Geestelijke impact

Ze wilden ook geestelijk impact hebben en huurden een lokale voorganger in die ochtendopeningen in het bedrijf verzorgde. Hans: “Die ochtendopeningen waren voor al het personeel, maar als mensen vervolgens deel wilden nemen aan Bijbelstudies en bidstonden, dan kon dat buiten de fabriek.” De plaatselijke voodoo priesteres vond het minder leuk. Haar invloed nam af. Hans vervolgt: “Ze brak de straat op, zodat we niet met de containers bij de fabriek konden komen en legde een kruis op de vloer van de fabriek. Dat betekent een vloek met vaak dodelijke gevolgen. De vrouw had een behoorlijke reputatie op het gebied van vervloeken. Alle personeelsleden bleven uit angst weg, maar wij hielden een bidstond bij het kruis en waren na een aantal dagen nog steeds niet dood. Met de priesteres ging het juist minder goed, met als gevolg dat de lokale mensen zeiden: ‘Jullie God is sterker!’”

BAM voorloper

Hans was een voorloper, hij noemde het zelf destijds Business with a Mission. En begon in 1994 Worldpartners, want mede door zijn wereldwijde netwerk zag Hans over de jaren meer kansen en mogelijkheden om bedrijven op te zetten met sociale en geestelijke impact. Juist ook in de meest moeilijke landen. Met Worldpartners wilde hij daarvoor ondersteuning structureren. Hij leek nog steeds een van de weinige ondernemers wereldwijd die hiermee bezig waren – ze hadden elkaar in elk geval nog niet gevonden. Eind 1999 gebeurde dat wel in de VS: een twintigtal missie-gedreven ondernemers vormden een groep, waarvan Hans en een Engelsman de enige Europeanen waren. Vijf jaar later werd het BAM-concept geïntroduceerd door Mats Tunehag en Jo Plummer op een Lausanne bijeenkomst in Thailand in 2004. “De business-track werd pas op het laatst door Lausanne toegevoegd,” herinnert Hans zich.

In dit boek kun je meer lezen!

World Partners

Inmiddels krijgt World Partners aanvragen vanuit de hele wereld en studenten van Erasmus, CHE of Wageningen helpen om een haalbaarheidstudie uit te voeren, waarbij gekeken wordt naar de zakelijke haalbaarheid, de sociale invloed en of en hoe zendingsdoelen gehaald kunnen worden. Dit kan verschillende vormen aannemen. In een Aziatisch land, waar door gebrek aan werkgelegenheid veel mannen in het buitenland moeten gaan werken, heeft Worldpartners meegewerkt aan het opzetten van een kleinvee bedrijf. Bij deze farm kunnen families een compleet pakket kopen wat in genoeg inkomen resulteert om rond te komen: enkele honderden stuks kleinvee, een bouwpakket, voeding en training, plus daarna begeleiding door distributeurs. Worldpartners bedrijven vind je voornamelijk in Azië, Afrika, Oostelijk Europa en de Kaukasus. Hans vertelt: “Ons management is altijd christen, het overige personeel zijn goede plaatselijke krachten met uiteenlopende geloofsovertuigingen. In dit bedrijf hebben we ook een twintigtal distributeurs werken, deze distributeurs zijn naast het werk bij ons ook plaatselijke (ondergrondse) voorgangers. Deze mensen kennen de taal en de gebruiken. Ze gaan regelmatig bij de klanten langs en bouwen een relatie op. Evangelisatie gebeurt op die manier als vanzelf, op een organische manier.”

‘Het is onze opdracht om over het evangelie te praten, en het ook te doen’

 

De BAM beweging: kansen en uitdagingen

Hans is bemoedigd om de groei te zien van de BAM beweging zoals bijvoorbeeld de sociale BAM-bedrijven in Nederland. De tijdgeest is nu ook anders dan toen Hans begon: “Iedereen praat nu over purpose en duurzaamheid. Dat biedt kansen.” Daarnaast ziet hij ook de uitdagingen, met name om binnen zendingsorganisaties daadwerkelijk business vruchtbaar te integreren. Tegelijkertijd hoor je daar ook zijn passie, en wil hij zich voor die integratie in blijven zetten: “Als christen is het mijn motivatie om een volgeling van Jezus te zijn. Jezus vertelde in de Bergrede wat het evangelie inhoudt en vervolgens ging hij de berg af, raakte mensen aan en genas hen. Zo is het ook onze opdracht om over het evangelie te praten, en het ook te doen. Business as Mission biedt daarvoor enorme kansen.”

Meer over World Partners >> https://worldpartners.org

Hier vind je het boek  Zakendoen met God

Blijf op de hoogte van Business as Mission Nederland en meld je aan voor de BAM-update.

Het belang van coaching

 ‘De betrokkenheid van een ervaren ondernemer is enorm bemoedigend!’ 

Elke zes weken hebben ze een paar uur contact, vertelt Daniel (Daan) de Groot over zijn coaching-relatie. De relatie is wat hem betreft cruciaal geweest in zijn ontwikkeling: van zendeling/hulpverlener in Roemenië naar strompelend sociaal ondernemer en vervolgens naar volwaardig ondernemerschap. Zijn coach is Onno Weststrate, die ervaring heeft met een internationaal BAM-bedrijf (Turbocam) in o.a. Roemenië. De relatie begon toen ze elkaar in 2014 tegenkwamen en Onno hoorde dat de Roma-jongeren, straatjongeren en daklozen die het inloophuis van Coming Home bezochten niets te doen hadden.

Onno Weststrate

Daan de Groot

Onno ging investeren in de relatie met Daan en ze gingen nadenken over het opzetten van bedrijfsactiviteiten. Daan: “Het is iemand die scherpe vragen stelt en waaraan ik verantwoording afleg. Zonder dat ik daar ooit om heb hoeven vragen, heeft hij ook financieel geïnvesteerd; het voelt dan ook alsof we het samen doen in een gedeelde BAM-visie: Gods liefde delen en perspectief bieden in deze regio.” Intussen heeft Daan timmerwerkplaats Recycl’Art waar zes medewerkers ‘met een verhaal’ meubels maken, en de inrichting verzorgen van hotels en vakantiehuizen.

 

Ups en downs van Daniel’s journey van traditionele hulpverlening

naar een BAM-bedrijf

 

Reclycl’Art

Het pad daarnaartoe ging niet over rozen. Met ondersteuning van Onno werd in 2014 in eerste instantie een nabijgelegen kippenschuur en bijbehorende woning gekocht waar ze een soort sociale werkplaats opzetten, zodat de jongeren die bij hen in het inloophuis kwamen werkervaring konden opdoen. Een mooi plan, maar het was geen onverdeeld succes. Daan: “We hadden maar één begeleider op een groep van vijf tot zes jongeren. We gaven de jongeren wekelijks een kleine vergoeding, maar dat werd vergokt of er werd drank van gekocht en dan kwamen ze de volgende dag niet opdagen. We zagen dat ze meer begeleiding en structuur nodig hadden; een grotere groep beter functionerende mensen waar ze bij aan konden sluiten.”

Vanaf zijn zeventiende komt Daan (37) al in Targu Mures, Roemenië. Hij ging voor het eerst mee met een groep jeugd vanuit zijn kerk in Krimpen aan de IJssel. De daaropvolgende jaren gingen teams vanuit zijn kerk soms wel twee keer per jaar. Op een van die reizen kwam hij zijn toekomstige vrouw Debora tegen en toen het stel trouwplannen kreeg en over hun gezamenlijke toekomst na ging denken, vonden beiden wonen en werken in Roemenië een serieuze optie. Na overleg en advies met familie en vrienden, maakten ze die stap in 2008. Het doel was om daar van betekenis te zijn voor de allerarmsten, zoals Roma-straatkinderen. Met verschillenden kinderen hadden ze over de jaren een relatie opgebouwd en het idee was om een inloophuis op te zetten waar ze terecht konden. Na een langzame start, zetten ze de Roemeense organisatie Coming Home op en kon het inloophuis realiteit worden.

 

Debora heeft intussen de leiding over het inloophuis, waar stafleden naast sociaal werk vooral educatie ondersteuning bieden, zoals huiswerkbegeleiding voor kinderen uit achterstandswijken. Daan richt zich vooral op het ontwikkelen van BAM-bedrijven, zoals de laatste onderneming: The Boost Company waar ze websites bouwen voor de Roemeense, Nederlandse en Engelstalige markt.

BAM Roemenië

Bij Recycl’Art heeft Daan een Roemeense businesspartner gevonden met hart en visie voor de doelgroep. Dit geeft hem ook ruimte om betrokken te zijn bij het ontwikkelen van BAM Roemenië. Vanuit het platform in oprichting BAM Connect willen ze beginnende BAM-ondernemers coachen en connecten met investeerders. Daan coacht intussen zijn Roemeense business partner bij Recycl’Art en wil dat meer gaan doen via het groeiende BAM-netwerk. Zelf heeft hij de kracht van betrokken coaching ondervonden, en geeft het op zijn beurt graag door.

Daan de Groot connect graag met andere BAM’ers en geïnteresseerden via zijn profiel op Linkedin >> 

 

Ontvang je de BAM-updates? Hier kun je je daarvoor aanmelden >>

 

 

Plant-based proteine & missie in India

Henk Schouten (Schoutenfood) kreeg BAM-principes ingegoten met de paplepel. De bedrijfscultuur is voor hem de basis:

“Liefde is het belangrijkste, maar ook het moeilijkste” 

 

De Here God en daar vanuit liefde en aandacht voor medewerkers staat al generaties lang centraal binnen de bedrijven van de Schoutens. Anticiperend op tijd en context verandert de uitwerking daarvan, evenals product en missie. Opa Schouten was zoon van een bakker en ging diervoeder produceren, vader ging daarmee door en Henk begon dertig jaar geleden met het ontwikkelen van vleesvervangers (plant-based proteïne). In de patriarchale tijdgeest van opa werden mensen in moeilijke omstandigheden in dienst genomen en konden vervolgens rekenen op ‘opvoeding’ op het werk, maar kregen ook persoonlijke brieven op hoogtijdagen. De aandacht voor medewerkers ziet er nu anders uit, maar ook voor Henk is een bedrijfscultuur waar liefde een aandacht is voor elkaar, een basis ingrediënt van BAM. Vanuit Schoutenfood in Giessen ziet Henk uitbreidingsmogelijkheden in India. Ook op het terrein van missie.

Tempeh today in India
India is een vegetarisch land, waar armoede heerst en waar plant-based proteïne het dieet zou verrijken. Hier kunnen product en missie – op een manier passend binnen die context – naadloos integreren middels voedzaam eten, werkverschaffing en het delen van Gods liefde. De eerste stappen daartoe zijn gezet. Het basis idee van Schoutenfood is om naast fabrieken, in wijken of afgelegen gebieden in India containers te plaatsen. In die containers kan het fermentatieproces plaatsvinden voor het ontwikkelen van plant-based proteïne (Tempeh today). Dat voorziet in zowel inkomen alsook voedzaam eten voor een gemeenschap. Intussen is ook een micro aanpak bedacht.

In de huidige fabriek in Bangalore hebben christenen de leiding, delen het evangelie tijdens dagopeningen en hebben aandacht voor noden van werknemers en hun families. Henk is zelf vaak in India en zoekt ook voor andere missiegerichte bedrijfsactiviteiten in India proactief samenwerking met christenen, en ervaart daarbij leiding. “Het is mijn overtuiging dat het de bedoeling is dat we daar zijn, maar plannen en afspraken maken gaat in die cultuur heel anders. Om daar te werken, moet ik leren om los te laten.” Henk verbaast zich over de vele onverwachtse en bijzondere ontmoetingen: “Ik rol van het een in het ander.”

 

 

‘Ik rol van het een in het ander…’

Zo maakte hij een wandeling in de wijk rondom de vestiging en liep een koffietentje binnen en kwam daar aan de praat met de medewerkster, deze bleek christen te zijn. “Ik vertelde over ons bedrijf en dat ik personeel zocht. De volgende dag kwam Pinto langs, een zwager van de medewerkster van het koffietentje. Pinto werkt nu bij ons.” Henk vertelt verder: “Onlangs sprak ik met Peter uit Bangalore die voor ons video’s maakt, hij is christen en zei mij dat ik met Anita moest kennismaken, want zij vangt prostituees op en wil hen verder helpen. Ik heb kort daarna met haar en de vrouwen die ze opvangt kennisgemaakt; meisjes van zestien met een baby’s van anderhalf jaar. Het breekt je hart.” Dit contact bleek een goede fit voor de micro-aanpak: middels microkrediet kunnen deze vrouwen Tempeh produceren middels een door Schoutenfood ontwikkeld Micro Fermentation Unit.

Henk ontdekte eveneens dat op korte afstand van de eerste vestiging in Bangalore een kerk staat waar hij zich thuis voelt. In een land waar 2% van de bevolking christen is, voelt dat als ‘het vinden van een speld in een hooiberg’. Vanuit deze kerk zijn ook diverse contacten gelegd met christelijke hulpverleningsorganisaties. Naast de bijzondere dingen die gebeuren, zijn er genoeg uitdagingen. Zo zal de aansluiting met de markt een moeilijke zijn, want het gebruiken van plant-based proteïne is in India’s consumptiepatroon een onbekend ingrediënt. Henk weet uit ervaring dat het lang heel lang duurt voordat eetgewoonten veranderen. Dertig jaar geleden zag hij al de potentie en noodzaak voor veranderingen in de vleesconsumptie in het wereldwijde dieet-patroon. “In Nederland, die best voorop loopt op dit gebied is de consumptie nog slechts 4% van de vleesconsumptie.

Giessen

De 250 medewerkers in Giessen, waar het bedrijf gevestigd in en rondom het ouderlijk huis van de grootouders, zijn ook enthousiast over de initiatieven in India. “We moeten er nog meer over communiceren,” erkent Henk. De medewerkers zijn al betrokken bij diverse bijdragen vanuit het bedrijf aan de maatschappij. Zo wordt iedere medewerker aangeboden om op kosten van het bedrijf een kind via Compassion te ondersteunen. “Het is niet verplicht, maar iedereen doet het,” vertelt Henk en vervolgt: “We hebben dagen in het jaar waarop de medewerkers op het bedrijf in werktijd een brief schrijven aan het kind, want anders komt dat er niet van. Via een fonds opgericht vanuit het bedrijf worden ook andere initiatieven ondersteunt zoals hulp bij de opstart van koffiehuis “De Buurvrouw” in Wijk en Aalburg. De medewerkers vinden het fijn te weten dat hun werk hier bijdraagt aan dit soort zaken.”

“In India doen we dagopeningen op het bedrijf, maar hier in Nederland zijn we daar voorzichtig mee,” vervolgt Henk. “We hebben dat wel overwogen, maar ruim de helft is niet gelovig, en je hebt dan kans dat ze wel komen vanuit een gevoel van ‘moeten’ terwijl het hen niets zegt. Bovendien willen we geen afstand creëren tussen christelijke en andersgelovige medewerkers. We proberen er wijs mee om te gaan, de situatie is hier anders dan in India. Liefde en aandacht is het belangrijkste, maar ook het moeilijkst. We zijn er nog lang niet! Je wordt zo gauw in beslag genomen door de dagelijkse beslommeringen.” In India krijgt de aandacht voor medewerkers vorm doordat Henk bijvoorbeeld meewerkt in het bedrijf. “In die hiërarchische cultuur, proberen we dienstbaar leiderschap voor te leven. Ze vinden het daar heel bijzonder dat ik samen met hen schoonmaak en met hen bezig ben op de werkvloer.”

‘Ga jij eerst maar eens je studie afmaken!’

Henk praat met warmte over zijn voorouders en het bedrijf in Giessen. Maar als hij vertelt over zijn ervaringen in India, komt er een extra twinkeling in zijn ogen. Die ervaringen maken vast een avontuurlijke kant wakker, en om op een heel andere manier in een andere context God te zien werken, maar het heeft wellicht ook met een verlangen van lang geleden te maken. Want als kersverse student had hij op een avond een bijzondere ervaring met God, waarop hij zich in gebed volledig ten dienste van God stelde. Vervolgens vertelde hij zijn vader dat hij zendeling wilde worden, maar diens nuchtere antwoord was: ‘Daar komt niets van in. Ga jij eerst maar eens je studie afmaken!’ Henk zegt nadenkend: “Soms vraag ik me weleens af of wat ik nu meemaak een verhoring is van mijn gebed van destijds.”

www.tempeh.today

www.schoutenfood.com

 

Ontvang je de BAM-updates? Hier kun je je daarvoor aanmelden >>

 

Gebed voor BAM Rusland

De BAM beweging in Rusland is nog pril. In november 2019 organiseerden ze een succesvolle conferentie, en tijdens corona groeide het beetje bij beetje middels netwerken. “Bid voor BAM Rusland,” vraagt Mikhail Dubrovskiy, de initiator en leider. “Ik kan weinig doen aan de huidige omstandigheden, maar wel de BAM beweging verder helpen. De situatie zal vroeger of later veranderen, maar God’s werk gaat door.”

Mikhail: “We bidden voor vrede in de Ukraine, God’s oordeel over hen die hier verantwoordelijk voor zijn, en dat ons hart bewaard wordt voor haat,” en vervolgt: “De roebel is hier al in waarde gehalveerd, maar jaren geleden voorzegden profetische woorden al schokgolven die sociale, politieke en economische veranderingen teweeg zouden gaan brengen. We geloven dat we hier middenin zitten, en meer op ons af gaat komen. Bid voor ons. Wij bidden elke morgen met een groep. Gebed is erg belangrijk, we hebben het nodig om van God te horen.”

BAM onderwijs in het Russisch, zie YouTube filmpjes >>

PS. BAM Rusland wil het boek “BAM Global Movement’ vertalen naar het Russisch, en zijn al met delen daarvan bezig. Wil je daarbij helpen, laat het ons weten door een mailtje te sturen naar Gea.

 

Wil je ook de BAM-updates (3-wekelijks) ontvangen, meld je dan hier aan >>