Anderen bekrachtigen: Young Entrepreneurs Program (YEP) in Ethiopië

 

Kennis delen vanuit overvloed
“We zijn een keer of tien naar Ethiopië geweest om te vragen hoe we het land kunnen helpen,” vertelt Peter Vos. Zijn verlangen iets voor dit land te betekenen ontstond door een adoptieproces. Hoewel ze ontdekten dat Jantine, Peter’s vrouw, zwanger raakte tijdens het adoptieproces besloten ze om toch door te gaan en hebben inmiddels naast hun eigen dochter en hun pleegdochter, ook twee Ethiopische kinderen. “Door dit land te bezoeken en daar te zijn, besefte ik des te meer hoeveel we hier hebben aan professionele kennis en ervaring. Het verlangen groeide om dat in te zetten voor anderen, in plaats te gebruiken voor eigen meerdere eer en glorie.”

 

Anderen bekrachtigen: Young Entrepreneur Program (YEP)
Vanuit dit verlangen, deed hij onderzoek samen met Nederlandse christelijke ondernemers en zijn collega’s van Quadraat Global. Dit bedrijf, waar hij inmiddels werkt, gebruikt hun professionele consultancy skills eveneens om impact te maken in kwetsbare gebieden wereldwijd. Tijdens de reizen vroegen de ondernemers aan diverse plaatselijke instanties wat het land nodig zou hebben. “We kregen terug: dit land heeft behoefte aan kennis en vaardigheden op het gebied van ondernemerschap en management. Ze vertelden: ‘Ons wordt niet geleerd om te ondernemen. Buitenlanders doen dat hier, maar als die vertrekken, ontstaat er een vaccuüm. We moeten het zelf kunnen’. Daaruit voort is het Young Entrepreneur Program (YEP) ontstaan, waarin Nederlandse ondernemers lesgeven in Ethiopië.”

 

Sinds de oprichting in 2017 zijn er ruim 150 studenten door de opleiding heen gegaan. De deelnemers zijn werkenden, en volgen acht keer een week training over een periode van twee jaar. “We leren hen hoe je een bedrijf managet, en zetten vooral in op persoonlijke ontwikkeling en goed leiderschap. Zo hebben we aandacht voor soft-skills, om oog te hebben voor de belangen van medewerkers en hoe je omgaat met mensen. We horen dat ze al na een week training, als ze terugkomen op hun werk van hun teamleden terugkrijgen: ‘Wat ben je veranderd; je zíet ons en je schreeuwt niet meer tegen ons!’. Deelnemers krijgen vaak promotie op hun werk, of beginnen zelf een bedrijf. We horen dat het voor hen life-changing is. Op deze manier wordt de plaatselijke gemeenschap ook verder geholpen: kinderen kunnen naar school en medische zorg kan betaald worden.” Peter verwacht sterke groei van het programma, een jaarlijkse doorstroom van 300 deelnemers, plus meer Ethiopiërs die ook gaan onderwijzen. YEP krijgt intussen uitnodigingen van andere landen, maar wil eerst dit programma steviger in Ethiopië neerzetten.

 

Quadraat Global
Quadraat Global wil een brug zijn tussen ‘hier en daar’; een professionele brug. Zij richt zich op ondernemers, investeerders, maar ook NGO’s zoals zendingsorganisaties die in gebieden in ontwikkeling een gezonde business mét impact op willen zetten. Oprichter en mede-eigenaar Bram Quaak vertelt: “Wij zagen te vaak dat jonge expats enthousiast begonnen, maar binnen twee jaar crashten. Ze misten kennis van de context. Wij hebben professionals vanuit diverse disciplines en kennen de valkuilen en mogelijkheden vanuit persoonlijke ervaring.” De persoonlijke betrokkenheid van teamleden bij de gebieden waar ze werken is groot. Zo was Bram met zijn gezin afgelopen kerst in Ethiopië: “Dit werk is voor ons een gezinsaangelegenheid.”  Quadraat vraagt gangbare tarieven voor hun diensten, maar naast betrokkenheid leeft bij teamleden de overtuiging dat voor God iedereen gelijk is, maar niet iedereen gelijke mogelijkheden heeft meegekregen. Bram: “We zijn geen neo-kolonisten. Ja, in onderdelen hebben we bepaalde kennis die we willen delen en inzetten, maar doen dat vanuit gelijkwaardigheid.”

Wil jij investeren mét impact? Neem contact op. Quadraat is betrokken bij diverse projecten; vooral in Afrika, maar ook daarbuiten >>

 

Tenslotte in deze BAM-update de podcast ‘Besluiten vanuit een 400-jaar perspectief’. 

“I measure my decisions by the 400-year rule,” vertelt Bill Job in deze podcast van Kingdom Mindsets for Business, Life & Work. “I imagine: how will I look back on my decision 400 years from now? This gives me an eternal perspective that stretches me out of my present life.”  Een boeiend gesprek >> 

 

Blijf op de hoogte van Business as Mission Nederland, en meld je aan voor de BAM-update  >> 

 

 

Enterprise Led Development

Itzinya schakel bij verbinding NGO- & ondernemerswereld

Itzinya Internationaal bestaat 10 jaar. Dit was de aanleiding voor Balt Leenman (co-founder en bestuurslid Itzinya Nederland) om leiders vanuit NGO en BAM bij elkaar te brengen voor een ‘Discovery Day. Met als doel om met elkaar na te denken hoe meer banen te creëren in kwetsbare gebieden door het stimuleren van plaatselijk ondernemerschap.

“Geef talentvolle jonge mensen een reden om in hun land te blijven,” zegt Balt gepassioneerd, “Geef ze hoop, door hen te helpen om hun eigen business op te starten, banen te creëren en de lokale economie te helpen ontwikkelen. Dat was de doelstelling van deze dag.”

Balt vervolgt: “Itzinya heeft prachtig materiaal ontwikkeld. Hier in Nederland helpt zij talentvolle migranten om bedrijven op te starten. Ook internationaal is zij actief, o.a. in Nigeria werkt zij succesvol onder jongeren met ondernemers aspiratie. Maar zoveel meer is nodig en mogelijk! Zo heeft de EU een half miljard beschikbaar gesteld voor het creëren van banen in kwetsbare landen,” en vervolgt enigszins verontwaardigd: “Daar moeten we toch gebruik van kunnen maken?”

Verbinding, samenwerking en concrete stappen

Meer verbinding, samenwerking, zodat we met elkaar meer mogelijk kunnen maken. Dat was het verlangen achter Discovery Day. Op vrijdag 5 april was het zover, georganiseerd en gefaciliteerd door twee bezielende jongeren: Tijmen Wintjes en Joshua Huibers. Ruim twintig leidinggevenden met affiniteit met hulpverlening en ondernemerschap werden aan het werk gezet op de sfeervolle locatie van De Leilinden, Amersfoort.

Zij vertegenwoordigden naast Itzinya en Business as Mission Nederland onder andere: Cloudteam Company, World Partners, Dorcas, Focolare (E0M), IBEX, Leprazending, Micro Business Center, Open Doors International, Quadraat Global, Tearfund Netherlands, Itzinya Nederland & Internationaal, Woord en Daad, Sixty Fruits, Africa Business Coaching, PUM Africa, Challenge Fund (en anderen die om veiligheidsredenen anoniem willen blijven). Over Challenge Fund vertelt Balt: ”Challenge Fund is een klant van ons bedrijf TwoPurpose, dit fonds heeft 120 miljoen euro geïnvesteerd voor het creëren van banen in instabiele landen in het Midden-Oosten en Afrika.”

Enterprise Led Development

De facilitators gaven op speelse manier ruimte voor kennismaking en input. Zo begon Hakan Sandberg (uit Zweden, en oprichter Itzinya) met het delen van een paar global trends: de bekende trend van ‘aid to trade’, en de braindrain vanwege migratie. Veel internationale hulp gaat naar de zwaksten. Dit is nodig, maar het is meer strategisch om ook lokale talentvolle mensen te helpen, o.a. door het ontwikkelen en stimuleren van ondernemerschap. Dat helpt het land opbouwen. Van de talentvolle mensen willen verschillenden ook graag blijven, maar hebben hulp en ondersteuning nodig. Daarnaast lanceerde Hakan het begrip Enterprise Led Development. Het sloeg aan, hoewel sommigen de voorkeur gaven aan Entrepreneurial Led Development. Door de dag heen werd ook het belang van een mindset change door diversen geuit, een verandering in ons denken van ‘Zij hebben onze hulp nodig!’ naar ‘Hoe kunnen we lokale champions ondersteunen?’

Concrete stappen & intenties

Later op de dag werden de opdrachten concreter. In diverse groepen vonden mensen elkaar in gedeelde visies, verlangens en regio’s. Itzinya kan daarbij een schakel zijn in de samenwerking, middels haar training gericht op het starten van bedrijven.

  • In het Midden-Oosten is WorldPartners betrokken bij het ontwikkelen van een cosmetica beautysalon franchise met een industrie specifieke incubater van Intzinya, om lokale ondernemers te trainen. Een aantal in deze groep willen onderzoeken hoe uitbouw hiervan mogelijk is.
  • Ethiopië werd door diversen omarmd, van de aanwezigen geeft Dorcas leiderschapstrainingen, uit die training kan ondernemerstalent boven water komen. Deze kunnen gecoacht worden door ondernemers van Quadraat Global die met hun YepEthiopia programma actief zijn in het bedrijfsleven. BAM Nederland gaf aan contact te willen zoeken met BAM Ethiopië, wat onlangs is gestart door Ethiopiërs. Balt: “Uitbreiding van de leiderschapstrainingen met het Itzinya Startup programma is een logische match die ik zal uitwerken met Dorcas en Quadraat Global.”
  • In Azië heeft een andere groep, met o.a. Itzinya, Woord en Daad en Leprazending, de intentie om entrepreneurship in kerken te introduceren.
  • Albanië deed het hart verwarmen van Hakan en een leidinggevende van Dorcas. Zij vonden elkaar vanwege een gedeelde liefde en betrokkenheid; ze ontdekten dat beiden hier hadden gewoond. Zij willen mogelijkheden binnen de toerisme sector onderzoeken in het noordelijk gebied. “In dit land werd het idee voor Itzinya geboren! ” vertelt Hakan. “We hebben hier al een tijdlang lijntjes lopen. Het is nog niet gelukt te starten, maar het laat me niet los.” Dat vanuit deze Discovery Day deuren open zouden gaan, zou een passend cadeau zijn voor 10-jarige jubileum van Itzinya!

 

Evangelie

De dag daarna, op zaterdag 6 april, werd het jubileum officieel gevierd met medewerkers, deelnemers en andere betrokkenen. Hierover deelde Balt dat hij enthousiast is dat het evangelie centraler is komen te staan binnen Itzinya, zowel in Nederland alsook internationaal. Dit vraagt intentie en aandacht, mede doordat het lesmateriaal in neutrale taal gegeven wordt omdat de doelgroep diverse achtergronden heeft. Balt vertelt: “Op het laatste BAM Congres was Hakan ook aanwezig en we werden daar geïnspireerd, met name door de prikkelende vragen van Colin Crawley* over het intentioneel missionair zijn. Het heeft ons aan het denken gezet. Daarom vond ik het afgelopen zaterdag hartverwarmend om op het jubileum te zien hoe met name medewerker Tanya Drop op een prachtig verbindende en inclusieve manier invulling gaf aan het evangelie.”

*De Engelsman Colin Crawley helpt middels zijn advies bureau Bauhinia Consulting ondernemers om intentioneel aan de slag te gaan rondom evangelie verspreiding in en vanuit hun bedrijf. Hier kun je luisteren naar een podcast waar Bill Job en Gea Gort Colin interviewen over  Intentional Gospel Advancement >> 

 

Blijf op de hoogte en schrijf je in voor de BAM update >> 

 

COACHES GEZOCHT. Itzinya Nederland zoekt ondernemers die migranten willen coachen. Dit biedt een unieke manier om migranten te ontmoeten en levens met elkaar te delen. Itzinya is actief in regio’s Amersfoort, Rotterdam en binnenkort Almere. Interesse? Neem contact op met Tanya Drop

Meer over Itzinya Nederland >>

 

Ondernemerschap & structurele vernieuwing

Mark de Blois zet zich in voor vernieuwing binnen de waterketen in Kenia, Ruben Bringsken doet dat binnen de voedselketen in Nederland. 

 

Water in Kenia 
“De helft van het water verdwijnt in Kenia,” vertelt Mark de Blois. Vanwege lekkende pijpen, maar vooral ook door corruptie. Mark ontwikkelde vanuit zijn bedrijf Upande een IT mapping systeem (GEO), waardoor middels slimme hardware en software transparantie mogelijk is in het watersysteem. De meeste leidinggevenden van grote Keniaanse waterbedrijven zitten hier echter niet op te wachten, want de directeuren worden aangesteld door de overheid en bij transparantie is er geen ‘kick-back opportunity’. Mark werkt daarom met een aantal kleinere privé waterbedrijven waarmee ze in dorpsgemeenschappen, maar ook steden als Kisumu (Lake Victoria) een andere standaard neerzetten. Als een pomp het niet doet, kunnen we dat meteen zien en lossen we het binnen 24 uur op. “De gemeenschappen gaan inzien dat een transparant systeem werkt,” vervolgt Mark, “want ze blijven beschikking houden over water. Ze merken dat het loont om daaraan mee te betalen, in plaats van de water-controleur om te kopen, zodat hij het niet gaat melden als hun meter kapot is.”

Structurele verandering van onderop
Want corruptie zit niet alleen aan de top, maar in alle lagen van de samenleving. Op deze manier wil Mark stap voor stap bijdragen aan structurele verandering. Het is een zaak van de lange adem, daarbij is er flink tegenslag: de overheid die opdrachten terugneemt of niet betaald, en een belastingdienst die op zijn nek zit. Upscalen, ook naar andere landen is de hoop. Intussen zit het verdienmodel bij verhuren van het mapping systeem aan import- en exportbedrijven, bij vervoer van kwetsbare goederen, zoals groente of bloemen, kan gezien worden waar het is misgegaan. Na twaalf jaar in Kenia, woont Mark weer in Nederland en onderzoekt mogelijkheden om verder te groeien. Zie je mogelijkheden? Neem contact op met Mark via LinkedIn >>

Ruben Bringsken: visie voor vernieuwing binnen de voedselketen 

Op het BAM Congres, herkende Mark zich in het verhaal van Ruben Bringsken die zich ook vanuit zijn bedrijf inzet voor structurele vernieuwing. Ruben zet zich als ondernemer in voor duurzaamheid en rechtvaardigheid in de voedselketen. We vroegen hem om daar kort iets over te vertellen op het BAM Congres (zie video). Ruben is mede-eigenaar van de Jamael Food Group, waaronder Baltussen Konservenfabriek die voorop loopt op het gebied van biologische producten >>

 

Blijf op de hoogte van Business as Mission Nederland, en meld je aan voor de BAM-update  >> 

Investeren met Kingdom Purpose

Gertjan van Laar vertelt over de groei van Itzinya, die ondernemende mingranten helpt een bedrijf te starten. Itzinya vond  ‘een investment match’ op het BAM Congres met hun plan om een social enterprise te worden. Verder hoor je in deze update  de motivaties van investeerders Bert (eveneens mede-oprichter van BAM Nederland) en van Bart Kuijpers en Maurits Roose, oprichters van Royalis Investments.

 

Itzinya wordt Social Enterprise
Itzinya helpt ondernemende migranten om een bedrijf te starten. Sinds 2019 zijn ze naast Amersfoort ook actief in Rotterdam en Amsterdam. Inmiddels hebben 200 mensen de training doorlopen en zijn 30 ondernemingen gestart. “Die bestaan nog steeds, we hebben tot nu toe een succesrate van 100%,” vertelt Gertjan van Laar. “Dat zal niet zo blijven, maar dat percentage is natuurlijk bijzonder!” Hij pitchte op het BAM Congres, want Itzinya groeit. Het is nu een stichting, maar gaat veranderen in een social enterprise, zodat ze migrant-bedrijven betaalde diensten aan kunnen bieden waar de (vrijwel gratis) training ook vanuit bekostigd kan gaan worden. De investering die daarvoor de komende jaren nodig is, werd op het BAM Congres 2023 gerealiseerd op de Lion’s Den programma onderdeel.”

 

Hoop
“We zien bij migranten de hoop terugkomen,” vertelt Gertjan en geeft een voorbeeld: “In de eerste trainingsles benoemen we de problemen, maar dan gaan we de voordelen met elkaar zoeken die krachtig zijn bij ondernemerschap. Dan komen zaken als doorzettingsvermogen en een frisse blik om mogelijkheden te zien boven drijven. Je ziet dan de gezichten blij worden.”

 

Investeren met een Koninkrijk-doel
‘Het investeren gaat verder dan louter financiële betrokkenheid door de geestelijke band die je met elkaar hebt, ook door gezamenlijk gebed voor de missie van het bedrijf,’ vertelt investeerder Bert met een flinke dosis enthousiasme. Een inspirerende gesprek rondom een gezonde financiële kijk, en omgaan met tegenslagen >> https://app.springcast.fm/18583/investing-in-kingdom-businesses

 

 

Bart Kuijpers is mede-oprichter van Coolblue. Samen met Maurits Roose begon hij Royalis Investments.

Op het congres vertelden ze over hun journey, visie en motivatie.

(correctie: datum was 9 november)

 

Blijf op de hoogte en meld je aan voor de BAM updates >>

 

 

Johannes: BAM’er met ervaring en visie

Acht jaar woonde Johannes* met zijn gezin in Noord-Afrika waar ze een sportbedrijf begonnen. Ze kozen ervoor om naar een plaats te gaan waar nog geen kerk was, met als doelstelling om hier een kerk te starten. Dit gebeurde. Johannes is intussen met zijn gezin terug in Nederland, startte hier opnieuw een BAM bedrijf (houtconstructie) en wil daarnaast anderen ondersteunen en begeleiden die in het buitenland vanuit het BAM-gedachtegoed missionair aan de slag willen.

   Johannes is ondernemer in hart en nieren. Zijn vrouw Esther had Arabisch gestudeerd en bij hen groeide het verlangen om God’s liefde op plekken te brengen waar mensen niet bekend zijn met het evangelie. Het werd een Noord-Afrikaans land en het was voor hen vanzelfsprekend om bedrijf en missie te integreren op een plek waar geen kerk aanwezig was.

Sportbedrijf

Ze kozen voor het starten van een fitness. Dit zou hen op een natuurlijke wijze in contact brengen met lokale mensen. “We hebben inderdaad vrijwel alleen maar lokale klanten gehad, slechts één vrouw die uit het buitenland kwam,” vertelt Johannes. Ook besloten ze om met een internationaal bekend sportbedrijf in zee te gaan, die een franchise-concept hanteren. Johannes: “Dit is een bestaand en internationaal succesvol concept met 14 duizend vestigingen wereldwijd. Dit bedrijf heeft hun marketing goed op orde en het was bovendien relatief goedkoop om te starten.”

Kerk 

Tijdens de sport-sessies werden relaties opgebouwd. “Het opbouwen van een lokaal netwerk, ook met andere lokale ondernemers, is sowieso belangrijk. Ook voor de bedrijfsvoering,” weet Johannes uit ervaring. Die contacten hielpen bijvoorbeeld bij het vinden van een nieuwe bedrijfslocatie. De contacten werden buiten bedrijfsuren verdiept en levens gedeeld. Ook kwamen op een dag twee plaatselijke mannen naar de sportschool, die niet alleen over fitness wilden praten. Het bleken christenen te zijn, die het verlangen deelden om een kerk te stichten. Het leek of God hen bij elkaar bracht. Daarnaast adverteerden Johannes en Esther op social media over een bijbelstudie middels een gerichte zoekactie in de regio. Ook dit leverde contacten op van mensen die interesse hadden. Dat laatste deden ze overigens los van het bedrijf. Zo ontstond gaandeweg een gemeenschap van geïnteresseerden van ruim twintig mensen, waar intussen een plaatselijke voorganger leiding aan geeft.

Kerk met BAM-visie

“Het BAM-gedachtegoed omarmen zij ook,” vertelt Johannes. Zo heeft een van hen in Nederland drie weken stage gelopen bij een kaasboer, omdat hij visie heeft om kaas distributeur te worden van christenen die op de markt kaas verkopen. “Business maakt het voor de lokale kerk gemakkelijker uit te reiken,” licht Johannes toe. “Bovendien maakt het hen minder afhankelijk van buitenlandse donaties. We willen geen afhankelijkheid creëren.” Wel ondersteunt Johannes de kerkleiding door maandelijks contact te hebben en er twee tot drie keer per jaar naartoe te gaan. Intussen leven er veel meer ideeën, zoals het opzetten van een fastfoodketen in Noord-Afrika.

Terug in Nederland

Het is intussen twee jaar geleden dat het gezin besloot om terug te gaan. Het was corona, met plaatselijk zeer strenge regels die het voor het sportbedrijf vrijwel onmogelijk maakte en bovendien was de doelstelling behaald: een plaatselijke kerk was gesticht. Gedurende zijn jaren in het buitenland ontmoette Johannes Henk Baarssen (pseudoniem), eveneens een ervaren BAM-ondernemer. Deze had een stroopwafelfabriek gehad in Azië. Terug in Nederland besloten ze om samen te werken. Het klikt tussen de twee. “Wij zijn een goede match,” vertelt Johannes. “Ik ga snel, soms te snel. Ik ben visionair en creatief. Henk is bedachtzamer, heeft meer oog voor detail en administratie. We vullen elkaar goed aan.”

Anderen ondersteunen richting BAM in het buitenland

Vanuit hun beider visie om met name in zogenaamde ‘gesloten’ landen God’s liefde te delen, en hun ervaring hoe een bedrijf daar een mooie manier voor is, besloten ze 4DWorkers op te richten met als doel anderen aan te moedigen en te ondersteunen bij emigratie en het opstarten van een BAM-bedrijf. “Een bedrijf is ook een mooie manier om daadwerkelijk mee te bouwen aan de ontwikkeling van een land,” voegt Johannes toe. Ze richten zich daarbij overigens niet uitsluitend op mensen met ondernemerskwaliteiten, maar ook anderen. Immers, bij BAM-bedrijven zijn vele talenten nodig. Inmiddels zijn drie mensen begeleid, waarvan een van hen een bedrijf is begonnen op een Arabisch schiereiland.

Samenwerking organisaties

Johannes benadrukt het belang van samenwerking. Als het enigszins kan, ook met missionaire organisaties. Dat hadden zijzelf ook gedaan. “Onze organisatie was flexibel en paste goed bij ons. Je moet als ondernemer niet alles alleen willen doen en een organisatie kan je een ondersteunend netwerk bieden, maar bij sommige zendingsorganisaties kan het lastig zijn,” vervolgt Johannes. “Sommige zendingsorganisaties begrijpen BAM niet, en zien bijvoorbeeld het genereren van inkomsten als belangenverstrengeling. Maar als bedrijfseigenaar moet je ook zakelijk kunnen kijken, want als het bedrijf goed loopt, kun je beter aandacht geven aan de missie.”

Samenwerking ondernemers

Daarnaast hoopt Johannes op een groeiende samenwerking met Nederlandse ondernemers. Om bijvoorbeeld goede BAM-franchise concepten te ontwikkelen, zoals zijn positieve ervaring met het sportbedrijf. Of om vanuit bestaande bedrijven BAM-bedrijven te starten. In het buitenland – daar ligt zijn hart – maar ook in Nederland.

BAM-bedrijf in Nederland

Johannes en Henk zijn naast 4DWorkers ook een houtconstructie-bedrijf gestart. Zij bouwen scheepjachten die ook als woonboot kunnen dienen. Daarmee hopen ze bij te dragen aan het oplossen van de woningnood. Het eerste prototype is bijna klaar. Het bouwbedrijf geeft hen daarnaast de mogelijkheid om mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt in dienst te nemen. Met name migranten uit islamitische landen, waar ze ervaring en affiniteit mee hebben.

                      

 

De houseboats die het hout constructiebedrijf bouwt

 

BAM Congres 2023

Johannes en Henk zullen een workshop verzorgen op vrijdag 10 november op het BAM Congres. Naast een uitwisseling over bestaande of nog-te-bedenken franchise-concepten die aansluiten bij missionaire BAM doelstellingen in buiten- en binnenland, zullen ze met je delen hoe ze jou kunnen ondersteunen bij jouw BAM-visie middels 4DWorkers.

Neem de tijd om hen te ontmoeten, en deel jouw visie en ideeën met hen!

 

*Johannes is een pseudoniem.

 

 Verkoopsite > www.houseboat2enjoy.nl

www.4DWorkers.nl

Blijf op de hoogte van Business as Mission Nederland en meld je aan voor de BAM-update >>

Landcent bestrijdt malaria

Arun Prabhu Stanley vertelt in deze podcast (Engelstalig) hoe hij zich door God geleid voelde om Landcent te starten, een ​​bedrijf dat zich toelegt op het bestrijden van aan armoede gerelateerde ziekten zoals malaria. Zij zetten daarbij in op duurzame en paradigma verschuivende innovaties op basis van natuurlijke kruiden en planten. In 2008 ontwikkelden hij samen met een vriend hun allereerste malarianet. Intussen werken ze samen met wereldwijd gerenommeerde laboratoria en is het Europese kantoor van Landcent gevestigd in Schiphol-Rijk.

Arun pitchte Landcent op het congres van 2019. Het resulteerde in eerste instantie in strategisch advies en meedenken van mensen uit het BAM netwerk (zoals ook andere pitchers vertelden in de vorige update). Echter de afgelopen tijd heeft met name MissionInvest  5 miljoen aan investeringen gerealiseerd voor Landcent, mede dankzij de inzet van Wim Hasselman.

In de podcast hoor je ondermeer ook wat BAM voor Arun betekent >>

 

Voor opnames op het kantoor bij Landcent, februari 2023

Lees meer over Arun en Landcent en je kunt ook op diverse manieren steunen, bezoek www.landcent.nl/podcast.

De podcast wordt gehost door Gea Gort en BAM-ondernemer Bill Job. De podcast verwijst voor verdieping naar het platform BAM Moves, met een leeromgeving, coaching en retraites. 

 

Blijf op de hoogte van Business as Mission Nederland en meld je aan voor de BAM-update >>

BAM in het buitenland

De werkgroep BAM & Buitenland organiseert een paar keer per jaar een RondeTafel gesprek met leiders van zendings- en ontwikkelingsorganisaties, en nodigt ervaren BAM-ondernemers daarbij uit. Dit keer leidde BAM’er Hans Hamoen op een prikkelende manier de gesprekken in. Thema’s waren: 1. BAM door lokale ondernemers, 2. het belang van het ontwikkelen van lokale netwerken en 3. lokale trainingsmogelijkheden. Verschillende BAM-gerelateerde trainingsmogelijkheden waarmee gewerkt werd, kwamen aan bod – hieronder gedocumenteerd.

Lokale netwerken

BAM-ondernemer Hans Hamoen was gevraagd door de werkgroep BAM & Buitenland om korte inleidingen te geven. Hans deelde iets over zijn ervaringen, ondermeer hoe keer op keer lokale netwerken enorm vruchtbaar blijken te zijn, juist ook in crisis situaties zoals in de Oekraïne. Netwerken van kerken en organisaties, maar ook van ondernemers. ‘Ook het kennen van niet-christelijke ondernemers,’ benadrukten ondernemers Henk Baarssen en Johannes (pseudoniem) die beiden bedrijven hebben gehad in islamitische landen. Het gesprek prikkelde om buiten de eigen kaders te denken.

     

Lokale trainingsmogelijkheden
Het uitwisselen van lokale trainingsmogelijkheden was zinnig. Jonathan Fokker vertelde over hun visuele trainingsmodel, Hans over de haalbaarheid onderzoeken die WorldPartners doet i.s.m. studenten uit Wageningen. Verder deelden Henk en Johannes over hun initiatief 4Dworkers voor potentiële ondernemers die in gesloten landen aan de slag willen. Edward de Kam (YfC Europa, Midden-Oosten en Afrika) vertelde over hun samenwerking met Itzinya. Daarnaast kwam ook Sinapsis ter sprake en natuurlijk Interserve. Hieronder op een rijtje evenals op deze pagina >>

 

BAM gerelateerde trainingsmogelijkheden: 
Pioneer Business Planting (All Nations) online met 40 eenvoudige animatie videos over hoe evangelisten en kerkplanters een Kingdom business kunnen starten en dit kunnen combineren met discipelschap.
4DWorkers traint en begeleidt mensen in Nederland met ondernemers potentie om in het buitenland te gaan ondernemen, met name in gesloten landen.
Interserve ondersteunt BAM-ondernemers die in Azië of Arabische Wereld een BAM-bedrijf willen opzetten met kennis over de lokale cultuur, kerk, netwerk en missionaire betrokkenheid.
Sinapis is een (BAM) business training van circa zes maanden van en voor locals (ook i.s.m. kerken) vanuit de visie geestelijk, sociaal en economisch gebieden op te bouwen middels serieuze bedrijven. Begonnen door Courtney Rountree in Kenya, met inmiddels een wereldwijd netwerk.
Itzinya Internationaal; een 3 tot 6 maanden durende training in neutrale taal, ondermeer actief in Nigeria en Europa. Itzinya Nederland geeft cursussen in Nederland aan migranten met ondernemers-ambitie.

 

Wil je op de hoogte blijven? Meld je aan voor de BAM-updates >> 

Interesse in deelname aan een dergelijke RondeTafel? Mail info@businessasmission.nl

Of vraag info aan een van de werkgroepleden: Balt Leenman of Gea Gort of Bas de Heede (pseudoniem)

Business ‘beyond our comfort zone’

Afrikaanse boeren toegang geven tot de wereldmarkt middels chilipepers. Opdat mensen in armoede een menswaardig bestaan krijgen. Dat is de reden waarom Jan Wolthers in 2017 Inclusive Trading startte. 

Jan vertelt hoe graag hij nu in Afrika komt, maar toen zijn vrouw Dimile in 1996 begon over dat continent was dat idee ‘beyond his comfort zone’. “Maar dan ga je ervoor bidden, je erin verdiepen en dan gebeurt er iets in je hoofd en hart,” vertelt Jan, hier op de foto met Dwason, directeur van een collega onderneming, waarmee ze samenwerken om de chili sector in Rwada te ontwikkelen. Jan vervolgt zijn verhaal: “Dan kom je er; dan ruik en proef je de armoede, ontmoet je de mensen en raak je bewogen.”

Vervolgens was het echtpaar jarenlang lokaal actief als zending- en ontwikkelingswerker bij NGO’s. “Maar als ondernemer heb je veel meer een constante intrinsieke drive om te verbeteren. Je voelt winst of verlies in je botten; je ligt er wakker van. Daardoor focus je op resultaat en waar je focus ligt daar ontstaat beweging.”

Aanpak Inclusive Trading

Inclusive Trading richt zich op het ontwikkelen van de chili-sector in de oostelijke provincie van Rwanda en heeft daarbij drie speerpunten 1. Import: door kwaliteit zaden beschikbaar te maken in Rwanda, 2. Input: door het training van lokale mensen, zodat een goed product geleverd wordt die voldoet aan internationale voedsel eisen. 3. Output: logistiek netwerk en toegang tot de wereldmarkt.

 

Zeven mensen staan in Nederland en Rwanda op de payroll. De insteek is eigenaarschap van Rwandezen en 32 vertegenwoordigers werken lokaal op provisie basis. Deze vertegenwoordigers hebben sinds 2017 drieduizend boeren bereikt, waarvan duizend zijn begonnen met het telen, en waarvan een paar honderd boeren per jaar 100 kilo produceren. “Het komende jaar hebben we 150.000 kilo aan gedroogde chilipepers. De pepers wegen licht en dat betekent 13 stuks 40 voet containers.”

Middels de chilipepers verwachten ze dit jaar winst te kunnen draaien. Voor de opstart zijn dan ook giften nodig geweest, om zelf te kunnen leven, maar ook om bijvoorbeeld een magazijn en droogkassen neer te kunnen zetten in Rwanda voor opslag van de pepers. “Elke keer was er voorziening,” vertelt Jan. “Ik praat daar niet graag over, want het klinkt zo welvaart-evangelie-achtig. Maar het was vaak bijzonder en wonderbaarlijk. Het gaf ook moed om door te gaan.”

Apparaten verhuren aan noodlijdende ondernemers

Inclusive trading heeft daarnaast nog een andere business opgezet: Equip Rwanda Ltd. Daar verhuren ze apparaten aan ondernemende mensen die niet bij banken voor leningen terecht kunnen omdat hun risicoprofiel te hoog is. Denk aan het verhuren van naaimachines, gemotoriseerde bakfietsen, ovens of maaimachines. Middels een huur/koop constructie betalen ondernemers de machines ter waarde van 1000 tot 10.000 euro af. Meer dan 160 mensen zijn op deze manier geholpen een onderneming te beginnen.

Terugkijkend: een goede voorbereiding

Vanuit Nederland ondersteunt en faciliteert Jan het geheel samen met Bart Brouwer, die zich met name op de financiële en juridische kant richt. Want de insteek is eigenaarschap van lokale mensen. Om de zes weken gaat hij twee weken naar Afrika. Zijn jarenlange ervaring op het continent toen hij werkzaam was bij NGO’s ervaart hij als een heel goede voorbereiding voor wat hij nu doet. Naast het leren kennen van de cultuur, het opbouwen van betrouwbare relaties in Rwanda, hielp hij ondermeer met het opzetten van vakscholen. Hij kijkt dan ook met dankbaarheid terug, ook al blijft hij duidelijk over de zwakke kanten van NGO’s: “Zij zijn activiteit gedreven. Dat betekent geld ophalen, het project uitvoeren en aantonen via het rapporteren dat je impact maakt. Je hebt een pot geld, die je probeert zo goed mogelijk te besteden. Maar dat maakt het lastiger om een intrinsieke drive te ontwikkelen om naar lange termijn continuïteit te streven.”

 

Vooruitkijkend: Gods Koninkrijk

“Wat ik doe, heeft alles met mijn geloof te maken. Het is mijn diepste motivatie,” reageert Jan op de vraag hoe God en geloof in dit alles een plek heeft. ‘Impliciet getuigen’ loopt door alles heen, over ‘expliciet getuigen’ heeft hij daarnaast nog wel het verlangen om de ondernemers die ze middels Equip apparatuur uitlenen via een coachingstraject te begeleiden over gezond ondernemerschap en dan ook vervolgens vanuit relatie over God te kunnen delen. “Maar dat zou een organisatie los van ons moeten doen voor klanten die meer business training willen, want wij hebben een zware assessment en dan gaan zaken op een ongezonde manier door elkaar lopen.”

“Er is zoveel mogelijk middels een business-aanpak om problemen in de wereld op te lossen,” vindt Jan. “Het begint met het investeren van tijd met God,” wil hij nog kwijt. “Hij geeft zegen en een ander perspectief op het leven.”

 

Meer over Inclusive Trading

“BAM has from the very beginning included the so-called Great Commission in its foundational values,” schrijft Mats Tunehag (chairman BAM Global) in dit artikel >>

Blijf op de hoogte van Business as Mission Nederland en meld je aan voor de BAM-update >>

Emmie van Halder; drijvende kracht achter Petit Paradis

“De sfeer trekt mensen,” vertelt Emmie van Halder over lunchroom Petit Paradis. “Tijdens lunchtijd zit het hier vol. Vanwege eenzaamheid komen sommigen hier elke dag, enkelen zijn er zelfs voor verhuisd!” In 2022 heeft deze lunchroom in een voormalig klooster vlakbij het hart van Den Haag haar deuren geopend. Emmie is een business-duizendpoot; ze heeft in haar leven al verschillende succesvolle bedrijven opgezet, is Impact Investeerder met een focus op Afrika en ook de drijvende kracht achter de lunchroom.

Kom zelf kijken op dinsdag 11 april, 2023 vanaf 17:00 tot 21:00 >>  

 

Voormalig klooster

De lunchroom is onderdeel van Stichting 488.  Deze huurt de 1200 m2 aan ruimtes van het klooster gelegen aan het Westeinde. Naast twee oudere monniken, is hier een leefgemeenschap gehuisvest, is er gebedswerk en boven de lunchroom opvang voor een twintigtal kwetsbare vrouwen. De winst van de lunchroom gaat naar dit werk.

                                            

Emmie is bestuurslid van Stichting 488 en denkt mee om het geheel en de lunchroom financieel gezond te laten draaien. Ze vertelt: “Vanwege de kleinschaligheid is het vooral in de winter nog lastig om winst te draaien, ’s zomers lukt dat beter vanwege meer ruimte dankzij het terras.” Voor het aanboren van nieuwe klandizie denken ze aan het promoten van ontbijten, catering voor omliggende bedrijven en verhuur van de ruimtes.

Impact Investeerder

Van jongs af aan was Emmie actief in het bedrijfsleven en zette een aantal succesvolle bedrijven op. Deze bedrijven hielpen ondermeer tech-bedrijven vanuit de VS om zich te vestigen in Europa. Later verschoof haar focus naar het introduceren van tech-bedrijven in Afrika. Vanuit die rol reisde ze heel Afrika door en werd bekend met de business uitdagingen, mogelijkheden en behoeften op dat continent. Vanuit persoonlijke passie initieerde en runde ze tussendoor nog een hotel in Zuid-Afrika. Dit alles legde haar geen windeieren. Nu is Emmie Impact Investeerder met een passie voor het Afrikaanse continent.

Batazia vertaal-app

Vanuit haar passie raakte ze ook als bestuurder betrokken bij de vertaal-app Batazia. Ze zorgde dat deze kon pitchen op het BAM Congres afgelopen november. Batazia ontwikkelt software, waarbij alle lokale taalgebieden in Afrika voorzien kunnen gaan worden van boeken en lesmateriaal in eigen taal. Dit is een doorbraak voor Afrika, waar 2500 lokale taalgebieden nu niet worden voorzien van lesstof. Batazia is een veelbelovende app, met name een aantal grote NGO’s zijn zeer geïnteresseerd. Op de site van ‘Waarde voor je geld’ kun je meer lezen, want Batazia zoekt nu werkkapitaal om door te kunnen ontwikkelen.

 

Stichting 488 >>

Vertaal-app Batazia zoekt werkkapitaal>>

Petit Paradis >>

Blijf op de hoogte van Business as Mission Nederland en meld je aan voor de BAM-update >>

 

Een zendeling met een BAM-geschiedenis

“Zakendoen en zending is goed mogelijk, maar het is belangrijk dat de zakelijke kant goed neergezet wordt, want anders blijft het ook kwakkelen met de missie,” weet Hans Hamoen vanuit ervaring. Evangelie verkondiging is wat hem motiveert: “In hart en nieren ben ik eigenlijk een zendeling.”  Zijn loopbaan als ‘pionier-bissionairy’ begon veertig jaar geleden, en hij vindt het bemoedigd te zien hoe de BAM beweging wereldwijd alsook in Nederland groeit.

 

Bijbelsmokkel met een bedrijf

Hans stond aan de wieg van dertig Business as Mission bedrijven, waarvan twintig rendabel bleken en nog altijd draaien: “De Heilige Geest geeft creativiteit en laat mogelijkheden zien.” Deze ondernemer pakt de mogelijkheden die hij ziet ook aan: precies veertig jaar geleden op 1 maart 1983 startte hij zijn eerste ‘business as mission’ bedrijf met het doel in samenwerking met Open Doors Bijbels te smokkelen naar de destijds gesloten landen achter het IJzeren Gordijn. De ruilhandel met communistische landen bleek mogelijkheden te bieden: “We ruilden goederen met die landen, we brachten bijvoorbeeld cacaopoeder en namen houten klapstoelen mee terug. In onze vrachtwagens van twintig ton, verstopten we twee ton lectuur en konden zodoende 2400 Bijbels per keer meenemen.” Het systeem werd verder ontwikkeld, waarbij een beperkt aantal mensen binnen het bedrijf deel waren van het ‘complot’. We hadden op een gegeven moment zeventig mensen in dienst, en brachten tussen 1983 en 1991 ruim een miljoen Bijbels naar gesloten landen, eerst de communistische en later ook naar landen o.a. Koeweit, Jemen en Ethiopië.

In die tijd zagen we veel wonderen. Aan de andere kant was het ook een tijd van groeien in het vertrouwen op God. Ten eerste vanwege de spanning of hun clandestiene activiteiten werden ontdekt, en Hans opgepakt zou worden. Daarnaast of de financiën rondkwamen. “In de ruilhandel is cashflow een constant probleem. We hadden altijd een tekort. Op vrijdag wisten we nooit hoe de rekeningen de volgende week betaald zouden moeten worden. Dan baden we, en dan was er weer geld op maandag. Het werd haast gewoon! Voor mijn secretaresse, die toen nog niet gelovig was, was het ongewoon. Jaren later vertelde ze me dat dit haar altijd hogelijk verbaasde en aan het denken zette.”

‘Vertrouwen ontwikkel je als je geen rooie cent hebt’

“Als je met Gods business bezig bent, mag je vertrouwen dat Hij voorziet,” is de ervaring van Hans. Hij promoot hier geen ‘welvaart evangelie’. In een adem door vertelt hij dat hij samen met zijn vrouw zeven jaar lang een dag per week verplicht vastten. Er was geen geld. “We hebben het toen niemand vertelt en mijn vrouw was creatief. Ze kocht lapjes stof op de markt en maakte jurkjes voor onze dochters. Mijn moeder had het wel in de gaten en bracht regelmatig een tas boodschappen. Mijn vrouw liep regelmatig met gaten in haar panty’s en dat vond ze verschrikkelijk, maar ze zegt ook dat het in geestelijk opzicht onze rijkste tijd was.” Hans vervolgt: “Zakenmensen vertrouwen op hun geld, maar als christen is het belangrijk om je afhankelijk van God te weten en op Hem te vertrouwen. Dat vertrouwen op God ontwikkel je vooral als je geen rooie cent hebt.”

Tweede bekering

In 1986 vroeg een vriend of Hans naar Haïti wilde komen, om hem te helpen een fabriek op te zetten. Ze wilden foto wissellijstjes gaan produceren om Haïtianen meer bestaansmogelijkheden te geven. Hans was niet happig; hij was al druk genoeg. Na aandringen, stemde hij toe om een kijkje te komen nemen. Bij aankomst op het vliegveld, was er net een coupe gepleegd op Baby Doc. De bevolking nam wraak op de gehate leden van de geheime politie. “Ik zag mensen elkaar met machetes te lijf gaan, hele slagpartijen waren gaande, lijken lagen langs de weg. Het was absurd.” herinnert Hans zich. “Ik hoorde toen een innerlijke stem ‘Waarom geef je deze mensen geen hoop?’ Die ervaring noem ik mijn tweede bekering.”

‘Waarom geef je deze mensen geen hoop?’

Sociale impact

Het bedrijf werd opgestart, en had mettertijd 450 man personeel. Hans: “We wilden sociaal impact hebben. We creëerden bijvoorbeeld een potje, zodat personeelsleden geld konden lenen om uniformen te kopen, want die uniformen hebben kinderen daar nodig om naar school te kunnen. We vonden het belangrijk dat kinderen naar school konden gaan. De ouders konden de lening over een periode van een jaar terugbetalen, en zo moedigden we eigen verantwoordelijkheid aan.”

Geestelijke impact

Ze wilden ook geestelijk impact hebben en huurden een lokale voorganger in die ochtendopeningen in het bedrijf verzorgde. Hans: “Die ochtendopeningen waren voor al het personeel, maar als mensen vervolgens deel wilden nemen aan Bijbelstudies en bidstonden, dan kon dat buiten de fabriek.” De plaatselijke voodoo priesteres vond het minder leuk. Haar invloed nam af. Hans vervolgt: “Ze brak de straat op, zodat we niet met de containers bij de fabriek konden komen en legde een kruis op de vloer van de fabriek. Dat betekent een vloek met vaak dodelijke gevolgen. De vrouw had een behoorlijke reputatie op het gebied van vervloeken. Alle personeelsleden bleven uit angst weg, maar wij hielden een bidstond bij het kruis en waren na een aantal dagen nog steeds niet dood. Met de priesteres ging het juist minder goed, met als gevolg dat de lokale mensen zeiden: ‘Jullie God is sterker!’”

BAM voorloper

Hans was een voorloper, hij noemde het zelf destijds Business with a Mission. En begon in 1994 Worldpartners, want mede door zijn wereldwijde netwerk zag Hans over de jaren meer kansen en mogelijkheden om bedrijven op te zetten met sociale en geestelijke impact. Juist ook in de meest moeilijke landen. Met Worldpartners wilde hij daarvoor ondersteuning structureren. Hij leek nog steeds een van de weinige ondernemers wereldwijd die hiermee bezig waren – ze hadden elkaar in elk geval nog niet gevonden. Eind 1999 gebeurde dat wel in de VS: een twintigtal missie-gedreven ondernemers vormden een groep, waarvan Hans en een Engelsman de enige Europeanen waren. Vijf jaar later werd het BAM-concept geïntroduceerd door Mats Tunehag en Jo Plummer op een Lausanne bijeenkomst in Thailand in 2004. “De business-track werd pas op het laatst door Lausanne toegevoegd,” herinnert Hans zich.

In dit boek kun je meer lezen!

World Partners

Inmiddels krijgt World Partners aanvragen vanuit de hele wereld en studenten van Erasmus, CHE of Wageningen helpen om een haalbaarheidstudie uit te voeren, waarbij gekeken wordt naar de zakelijke haalbaarheid, de sociale invloed en of en hoe zendingsdoelen gehaald kunnen worden. Dit kan verschillende vormen aannemen. In een Aziatisch land, waar door gebrek aan werkgelegenheid veel mannen in het buitenland moeten gaan werken, heeft Worldpartners meegewerkt aan het opzetten van een kleinvee bedrijf. Bij deze farm kunnen families een compleet pakket kopen wat in genoeg inkomen resulteert om rond te komen: enkele honderden stuks kleinvee, een bouwpakket, voeding en training, plus daarna begeleiding door distributeurs. Worldpartners bedrijven vind je voornamelijk in Azië, Afrika, Oostelijk Europa en de Kaukasus. Hans vertelt: “Ons management is altijd christen, het overige personeel zijn goede plaatselijke krachten met uiteenlopende geloofsovertuigingen. In dit bedrijf hebben we ook een twintigtal distributeurs werken, deze distributeurs zijn naast het werk bij ons ook plaatselijke (ondergrondse) voorgangers. Deze mensen kennen de taal en de gebruiken. Ze gaan regelmatig bij de klanten langs en bouwen een relatie op. Evangelisatie gebeurt op die manier als vanzelf, op een organische manier.”

‘Het is onze opdracht om over het evangelie te praten, en het ook te doen’

 

De BAM beweging: kansen en uitdagingen

Hans is bemoedigd om de groei te zien van de BAM beweging zoals bijvoorbeeld de sociale BAM-bedrijven in Nederland. De tijdgeest is nu ook anders dan toen Hans begon: “Iedereen praat nu over purpose en duurzaamheid. Dat biedt kansen.” Daarnaast ziet hij ook de uitdagingen, met name om binnen zendingsorganisaties daadwerkelijk business vruchtbaar te integreren. Tegelijkertijd hoor je daar ook zijn passie, en wil hij zich voor die integratie in blijven zetten: “Als christen is het mijn motivatie om een volgeling van Jezus te zijn. Jezus vertelde in de Bergrede wat het evangelie inhoudt en vervolgens ging hij de berg af, raakte mensen aan en genas hen. Zo is het ook onze opdracht om over het evangelie te praten, en het ook te doen. Business as Mission biedt daarvoor enorme kansen.”

Meer over World Partners >> https://worldpartners.org

Hier vind je het boek  Zakendoen met God

Blijf op de hoogte van Business as Mission Nederland en meld je aan voor de BAM-update.