Een glimp van een groter plaatje…

Soms krijg je zomaar een glimp van een groter plaatje. Verleden week gebeurde dat bij mij. Ik (Gea) had verschillende ontmoetingen gepland en aan het eind van de week zat ik aan de koffie bij BAM-teamgenoot Balt Leenman. Het is altijd hartverwarmend om met Balt bij te praten; nieuwe ideeën komen als vanzelf. We blikten ook terug. Net voor de epidemie-uitbraak hadden we in een sfeervol Rotterdams koffietentje een soortgelijk overleg gehad. Door Covid-19 leken die plannen grotendeels in het water te zijn gevallen, totdat ik het overzichtje zag wat Balt destijds even snel had geschetst.

 

Ik kreeg het warm, want in een flits kwamen de ontmoetingen van die week voorbij:

Bij Interserve (BAM & zending), zag ik het jonge echtpaar uit Utrecht, die in Oeganda een garage wil beginnen in combinatie met zendingswerk.

Bij CBMC (zakenmensen) dacht ik aan het bedachtzame en sympathieke gezicht van een succesvolle Rotterdamse ondernemer. Met hem maakte ik kennis n.a.v. zijn bestelling van een BAM-boek. Terloops vertelde hij tijdens het gesprek: “Ik was christen en best goed bezig, maar twee jaar geleden kwam ik uit de kerk en kreeg de ingeving om alles aan God te geven. Die beslissing zette een enorme verandering in gang.” Nu heeft hij samen met een andere christen een bedrijf opgezet en zien ze wonderbaarlijke dingen gebeuren.

Bij Transformational SME investors dacht ik aan ons laatste Zoom event. In het nagesprek vertelde een deelnemer dat hij contact had gelegd met een aan BAM-gelieerd investeringsnetwerk, om te investeren in bedrijven in Noord-Afrika, Midden-Oosten en Azië.

Bij Banen voor kansarmen, dacht ik aan het gesprek in het mooie huis van een bevriende ondernemer in de Hoekse Waard. Mede geïnspireerd door Bob en Gisela Houter van Sixty Fruits, wil hij betrokken zijn bij kansarmen, juist ook op de werkvloer. Zijn ondernemerstalent wil voor dit doel inzetten.

Dan komen we bij Urban Mission. Wat was ik bemoedigd door de initiatiefnemer van een breed gedragen gebedsinitiatief in een grote stad. Vanuit de hub die ze gaan creëren, is hier ondermeer visie voor het opstarten van ‘Koninkrijk-bedrijfjes’. Hoe dit zal gaan, weet hij nog niet, maar gaat het in elk geval ondersteunen met gebed.

 

‘Een klein plantje dat door het asfalt breekt’

Door corona hebben wij amper sturing kunnen geven aan Balt zijn schema. Maar God lijkt te sturen; spreekt tot harten, bemoedigt en leidt. Afsluitend aan ons overleg, baden Balt en ik samen. “Als een klein, groen plantje dat door het asfalt heen breekt,” hoorde ik hem bidden. Dat beeld bleef hangen; het gaf me een glimp van het grotere plaatje. In onze huidige marktgerichte maatschappij lijkt BAM een klein, onbetekenend plantje in het grote geheel. En lijkt jouw bedrijf of initiatief misschien op zo’n nietig plantje. Hoe kan die nou ooit door het asfalt heen groeien? Onmogelijk! Maar het beeld bleef, sterker, door de groei van het plantje begon het asfalt in mijn geestesoog te scheuren en te breken. De ‘zachte’ krachten die vrijkomen vanuit Gods hart kunnen als geen ander huidige (denk)patronen doorbreken. Laten we die kracht niet onderschatten!

Aankoop klooster Dordrecht

 

Modern stadsklooster
Erwin Wietses, initiator van het BAM Congres, gaat met zijn team business & missie integreren in een Dordts klooster. Voorheen deden ze dat vanuit de Bonifatiuskerk, waar ook het BAM Congres werd gehouden. Deze kerk was niet langer beschikbaar en na een zoektocht werd het klooster aangekocht.

Erwin Wietses

Een plek waar mensen God ontmoeten
Deze maand kreeg Erwin de sleutel, en de komende twee jaar gaat het team stap voor stap een eigentijds Stadsklooster ontwikkelen. In een informatief artikel in het Algemeen Dagblad, vertelt Erwin: “We willen een plek creëren waar mensen binnen kunnen wandelen, kunnen wonen en verblijven. Waar ze God de Vader kunnen ontmoeten en zich naar Hem toe kunnen keren, net zoals de verloren zoon in de Bijbel.” (Lees het hele artikel via deze link)

 

Welvaart creëren; een talent én opdracht

Welvaart creëren: talent én opdracht
“Er is geen rijkdom om te delen tenzij het gecreëerd is. Dat is een van God gegeven talent én een opdracht, maar dat talent wordt vaak verkeerd begrepen, verwaarloosd of zelfs verworpen.” Aan het woord is de Zweed Mats Tunehag, die op het BAM congres in november 2020 hierover komt spreken.

Mats wil misvattingen over dit onderwerp rechtzetten, omdat het bedrijfsleven nu meer dan ooit nodig is om problemen te helpen oplossen. Als leidinggevende binnen BAM Global, initieerde hij samen met de Lausanne Beweging een internationale denktank met zakenmensen en theologen rondom dit thema. Hun bevindingen staan in het manifest ‘Welvaart creëren in Bijbels perspectief’ .

We spraken Mats via Zoom:

“We moeten het gesprek veranderen van ‘hoe kunnen we armoede oplossen’, naar: ‘hoe kunnen we welvaart creëren’,” betoogt hij. “Er heersen veel misvattingen over het creëren van welvaart. Binnen de Kerk wordt er vrijwel niet over gepraat, maar het creëren van welvaart hoort bij God. En wij zijn geschapen naar Gods beeld.” Het thema lijkt nu urgenter dan ooit, nu door de wereldwijde lockdowns miljoenen mensen hun inkomen kwijtraken, het gevaar van honger toeneemt en mensen kwetsbaarder worden om slachtoffers te worden van mensenhandel.

Meerdere vormen van welvaart

Mats benadrukt dat we het hebben over verschillende vormen van welvaart. Het gaat hier niet alleen over het creëren van financiële rijkdom. Het bedrijfsleven zorgt bijvoorbeeld ook voor sociale welvaart, denk aan de ‘gesprekjes bij de koffieautomaat’ die velen thuiswerkers nu in verband met corona moeten missen. “De grootste klacht bij werkloosheid is eenzaamheid,” vult Mats aan.

Een andere vorm van welvaart is die van de rijkdom in de natuur. Ook hier ziet Mats een misvatting: “Op het terrein van duurzaamheid wordt business vaak als het probleem gezien, want zij vervuilen. Maar business heeft juist ook voor heel veel oplossingen gezorgd. Daar is veel innovatie gaande: een auto wordt nu zoveel schoner geproduceerd, medicijnen zijn ontwikkeld en ga zo maar door. We moeten business als partner gaan zien in het zoeken naar duurzame oplossingen.”

Wees blij met je talent en doe het!

Als je argwanend denkt over business en het beschouwt als iets slechts, ga je het ook niet nastreven. Maar als je iets wenselijk vindt, ga je zorgen dat je het krijgt. Denk aan chocola, als je daarvan houdt dan ga je ernaar op zoek. Zo moeten we ook ons beeld bijstellen over business en het talent om welvaart te creëren herkennen als een goddelijke gave en als een opdracht. God wil het, Hij geeft mensen een roeping en de wereld heeft het nodig. Dus als je businessstalent hebt, wees er blij mee en doe het!”

 

Mats spreekt over het thema op het BAM congres, donderdag 19 en vrijdag 20 november. Meer over het programma >>>

Het 45-pagina tellende Wealth Manifest is boeiend, onderbouwd en prikkelend. Het behandelt Bijbelse fundamenten, bespreekt omstreden kwesties en geeft nieuwe inzichten. In een 11-tal stellingen roept zij de wereldwijde Kerk op om het scheppen van rijkdom te omarmen als een centraal onderdeel van onze missie om holistische transformatie van volken en maatschappijen te zien ontstaan. 

Hier vind je de vertaling naar het Nederlands, plus de link naar het originele exemplaar.

Hier vind je de Engelstalige versie, plus achtergrondartikelen en video’s. Plus vertalingen naar andere talen.

De maatschappelijke BV: gaat BAM “normaal” worden?

De vakantietijd is voor mij* een tijd van reflectie. Met het lezen van boeken kunnen mijn vrouw en ik ons uren vermaken. Toen we onlangs met onze boot in Zeeland voeren, hadden we al dagenlang voorpret bij de gedachte de grote boekhandel op de markt in Middelburg te gaan bezoeken: de Drvkkery. Hier rondstruinend vond ik Fantoomgroei van Sander Heijne en Hendrik Noten. Zoals zoveel actuele boeken gaat ook deze over een “normaal” wat niet zo “normaal” blijkt te zijn.

De ondertitel van het boek luidt: “Waarom we steeds harder werken voor steeds minder”.[1]  Al lezende groeit bij mij de vraag: Wat is er toch in hemelsnaam mis gegaan de afgelopen decennia? Ik begin overtuigd te raken dat hetgeen we als “normaal” zagen, niet normaal is en dat we moeten voorkomen om naar dat “normaal” terug te keren. Immers, veel van wat is scheefgegroeid, heeft te maken met het onbegrensde streven naar meer. Dat is geen BAM principe!

Mijn eerste column-bijdrage aan de BAM mailing eindigde met: ‘Hoe mooi zou het zijn als Business as Mission voor (christen) ondernemers “normaal” gaat worden.’ En wat blijkt? In de wereld van ondernemen en bedrijvigheid is iets aan de hand. Langzaam maar zeker gaan we met elkaar inzien dat Milton Friedman het echt fout heeft gezien en dat de uitspraak: The only social responsibility of a business is to increase its profits letterlijk en figuurlijk “vergif” voor de samenleving was en is. Mogelijk zal iemand er de komende decennia excuses voor aan gaan bieden, want dat schijnt ook het nieuwe normaal te zijn. Iets waarvan we eigenlijk allang wisten dat het fout is, daar bieden we in een latere generatie excuses voor aan. Misschien is dat dan wel “de kerk”! Want, we wisten dat het anders zou moeten, maar uit gemakzucht hebben we zaken laten bestaan.

Al lezende, realiseer ik me dat het in de jaren zeventig Joop den Uyl was die zei dat “het bedrijfsleven bovenal dienstbaar moest zijn aan de samenleving”. Joop den Uyl was in die jaren onze premier, maar zat destijds in een andere zuil dan de mijne. Als christen (of je moest wat vrijzinnige lucht hebben ingeademd) ging je daar niet mee om. Maar die tekst kan zo uit het boekje van Gea Gort komen, want het is toch voluit een “BAM gedachte”?

Wat is er aan de hand in de wereld van ondernemen en bedrijvigheid? Sociaal ondernemen is hot! Op 10 juli heeft Mevr. M. Keijzer (Staatsecretaris van Economische Zaken en Klimaat) een brief gestuurd aan de Tweede Kamer betreffende de “Kabinetsinzet Sociaal Ondernemen”. Door het toonaangevende adviesbureau KPMG is een werkdefinitie geformuleerd wat een “Sociale Onderneming” is. (Dat advies heeft waarschijnlijk een paar centen gekost, maar vooruit…).

De werkdefinitie luidt als volgt: ‘Sociale ondernemingen zijn ondernemingen die: (a) een product of dienst leveren; (b) in plaats van met een winstdoelstelling dit primair en expliciet doen om bij te dragen aan een maatschappelijk doel welke is vastgelegd in haar statuten; (c) een deel van de omzet herinvesteren in het bereiken van het maatschappelijke doel en/of beperkt zijn in de verdeling van winst en vermogen, e.e.a. om te garanderen dat het maatschappelijke doel voor gaat; (d) hun relevante stakeholders identificeren en daarmee minimaal jaarlijks in dialoog gaan; (e) transparant zijn op hun website (of andere wijze die publiekelijk toegankelijk is zoals in hun jaarverslag) over de meest materiële gecreëerde maatschappelijke waarde; en (f) onafhankelijk van de overheid en/of andere entiteiten een eigen strategie nastreven.’

Als ik deze tekst goed lees, dan herken ik een heel hoog BAM gehalte. ‘Hoe mooi zou het zijn als Business as Mission voor christen ondernemers “normaal” gaat worden’, schreef ik al eerder. Welnu, er is hoop. Onder de noemer BVm (BV maatschappelijk) gaat de overheid “BAM” in het zonnetje zetten. Nog even excuses aanbieden aan al diegene die geleden hebben onder het credo van Milton Friedman, en we kunnen door. Voor ons als christen ondernemer rijst intussen de vraag: Zullen we deze toegeworpen handschoen van de overheid oppakken en massaal ons aanmelden als BVm? Wij als christen ondernemers kunnen (en willen) toch niet anders…?

IDEE* Onder dit pseudoniem deelt deze BAM-betrokkene regelmatig zijn gedachten. Reacties mogen naar GeaGort@gmail.com

[1] Ook het uitstekende boek van Govert Buijs met de titel “Waarom werken we zo hard” raakt dit thema.

Weer ‘normaal’…

Deze illustratie hangt op ansichtkaartformaat in mijn werkkamer. Ik* heb het met een plakbandje aan de rand van de vensterbank geplakt. Het is zo’n illustratie waar je regelmatig bij weg kan dromen en meestal ben ik dan in zo’n dagdroom de “andere vogel” of de “vreemde vogel”. In sommige overpeinzingen ken je ook nog namen toe aan de meewarig kijkende vogels die zo naar beneden kijken. Herkenbaar? Als betrokkene bij Business as Mission misschien eens aardig om dit experiment te doen. Wat maakt jou die “andere vogel”, en wie zitten er om je heen?

De overpeinzing krijgt weer een heel andere dimensie als je de illustratie omdraait. Tenminste bij mij wel. Maar dat is misschien iets voor later….

Nu gaan we het hebben over “weer normaal”. Op mijn bureau liggen een flink aantal artikelen uit kranten en tijdschriften van de afgelopen periode die allemaal op de één of andere manier bezig zijn met het thema: “weer normaal”, “terug naar normaal” of juist niet “terug naar normaal”. 

In de Nieuwe Koers (mei 2020) trof mij het interview met Julián Carrón, priester bij Comunione e Liberazione, Milaan*. Over de huidige crisis zegt hij: “De werkelijkheid is met volle kracht ons leven binnen gevallen en heeft onze kwetsbaarheid en inconsistentie laten ervaren. We voelen een nieuwe vertwijfeling opkomen, over onze manier van leven, over de zin van het leven”. En verder in het interview: “We zijn weggerukt uit onze comfortzone en worden overvallen door vragen”.

Vragen naar “normaal”.

Voor mij begon de zoektocht naar een ander normaal een aantal jaren geleden. Als “rentmeester” ben ik al tijden betrokken bij het nadenken over het anders definiëren van “rendement”; als Impact Investor nadenkend over de triple bottomline: People, Planet en Profit. En daarbij terechtgekomen in netwerken van vermogende families die het doing good, whilst doing business (in kleine- of in hoofdletters) in het vaandel hebben staan. Catalyzing wealth For Change was en is de slogan van die netwerken. Het is mooi om te zien dat (met daarbij de seculiere wereld voorop lopend) dit gedachtegoed meer en meer mainstream wordt. People, Profit, Planet en nadenken over stakeholders value in plaats van shareholders value. Het nieuwe normaal (?).

Toch kwam er in die jaren voor mij ook het moment dat ik me (als christen) herkende in de illustratie van de vogels. Waar zijn mijn broeders en zusters in deze netwerken, waar kom ik in de kerk de Sustainable Development Goals tegen? Want tenslotte hebben we het wel over de prachtige schepping van mijn Vader in de hemel, een schepping die “goed”…. nee, “zeer goed” is. En helaas, de illustratie gaf ook weer hoe ik mij onder geloofsgenoten voelde in mijn zoektocht naar “goed rentmeesterschap”. De People, Profit, Planet-gedachte was daar nog niet zo wijd verspreid, en dan komt de Purpose, hoe goed bedoeld ook, als een vlag op de modderschuit te staan.

Via onverwachte wegen en ontmoetingen kwam ik op het spoor van Business as Mission: avonden bij Interserve, ontmoetingen met Gea Gort, het BAM Congres vol met educatie en inspiratie.

Business as Mission is voor mij een stuk gereedschap uit de gereedschapskist geworden, aangereikt door de Vader om zout en licht te zijn. People, Planet, Profit en Purpose zoals Gea Gort in haar boeken uitlegt en waar Balt Leenman in zijn blog van 2 november 2019 een heldere analyse over schrijft. Samengevat: “The Business of Business is to improve the state of the world”. En iedereen roept: Amen!

Terug naar de kop boven deze column: WEER NORMAAL… De “wereld” zoals we die kenden (en misschien als normaal ervaarden) is niet meer, of is in ieder geval redelijk tot stilstand gekomen. Veel vragen…, ook heel veel tranen. Dichtbij en verder weg. Was onze, was jouw comfortzone wel zo “normaal”? Hoe mooi zou het zijn als Business as Mission voor Christen ondernemers “normaal” gaat worden.

Pak de illustratie er nog eens bij. WEER NORMAAL…? En jij?

 

*Door IDEE

IDEE is een pseudoniem, en zal de komende tijd regelmatig onder dit pseudoniem een bijdrage leveren. Reacties mogen naar geagort@gmail.com  

 

*https://nl.wikipedia.org/wiki/Gemeenschap_en_Bevrijding.